بررسی چالش های طرح های انتقال آب بین حوضه ای (مورد مطالعاتی: طرح انتقال آب بهشت آباد)

مدیریت منابع آبی مناطق خشک و نیمه خشک جهان به علت عدم تطابق مکانی و زمانی میان عرضه و تقاضای آب با چالش های فراوانی روبهرو است. از جمله راهکارهای غلبه براین چالش ها، اجرای طرح های انتقال آب بین حوضه ای بوده است. اما این طرح ها با دستکاری در شرایط طبیعی حوضه ها، باعث بروز چالش هایی جدید شده اند. تاثیرات اجرای این طرح ها می تواند گستره وسیعی از مسائل را تحت الشعاع قرار دهد که تنها شامل مسائل فنی نبوده و مسائل محیطزیستی، اقتصادی، اجتماعی، سیاسی و حتی امنیتی را در بر می گیرد. بررسی تمامی این جوانب نیازمند رویکردی بین شته ای به مساله و چالش های آن می باشد تا بتوان تاثیرات متقابل هر یک را بر شرایط کلی پروژه درک و برای افزایش احتمال موفقیت پروژه برنامه ریزی کرد. در این پژوهش با بهره گیری از منابع کتابخانه ای و به شیوه تحلیلی- توصیفی، چالش های پیرامون طرح انتقال آب بهشت آباد از جوانب مختلف بررسی شد. نتایج نشان داد اگرچه اغلب پژوهش های قبلی و تمرکز مدیران و حتی پژوهشگران بر جنبه فنی این طرح بوده است و سعی شده با تغییرات در این بخش، زمینه برای اجرایی شدن طرح فراهم شود، اما چالش های پیرامون طرح بهشت آباد تنها مسائل فنی نبوده و این طرح می تواند بخش های مختلفی از زندگی ساکنان حوضه های مبدا و مقصد را تحت تاثیر قرار دهد و در صورتی که نسبت به نحوه مواجهه با پیامدهای احتمالی آن راهکاری اندیشیده نشود، ممکن است طرح با چالش هایی بیشتر به ویژه در زمینه اجتماعی و سیاسی- امنیتی روبه رو شود. ازاین رو نحوه برخورد با شرایط طرح مذکور می تواند از مهمترین چالش های حکمرانی کشور در دهه اخیر باشد.

کلیدواژه ها:

انتقال آب بین حوضه ای ، اثرات اقتصادی ، اثرات محیطزیستی ، بهشت آباد