شناسایی روش های گذران اوقات فراغت در سالمندان ایرانی: تحلیل محتوای کیفی

مقدمه: پدیده افزایش جمعیت سالمندان یکی از مهم ترین چالش های اقتصادی، اجتماعی و بهداشتی می باشد. سالم پیرشدن حق همه افرادبشر است و این امر بر اهمیت پدیده سالمندی و پیشگیری از مشکلات آنها میافزاید. از آنجائیکه جمعیت سالمندان رو به افزایش است وتبعات آن منجر به افزایش هزینه ها به ویژه در بخش سلامت می گردد و از آنجایی که مشارکت در فعالیتهای فراغتی، سلامت جسمی وروانی سالمندان را بهبود می بخشد، در این مطالعه به تبیین و تحلیل الگوهای فراغتی سالمندان جهت آشکارسازی مشکلات، نیازها و موانعفراغتی برای سیاست گذاران حوزه سلامت پرداخته شده است.مواد و روش ها: پژوهش حاضر، حاصل مطالعه ی کیفی است که در آن بر اساس نمونه گیری هدفمند، ۲۱ سالمند بالای ۶۰ سال با حداکثرتنوع انتخاب شده و جمع آوری داده ها از طریق مصاحبه ی نیمه ساختار یافته تا اشباع داده ها و در سال ۱۴۰۱ صورت پذیرفت. تجزیه وتحلیل داده ها با توجه به مراحل پیشنهادی گرانهیم و لندمن انجام شد.یافته ها: هشت طبقه به عنوان مضامین اصلی اوقات فراغت شامل "تفریح"، "ورزش"، "تعاملات اجتماعی"، "استراحت"، "فعالیت هنری"،"فعالیت فرهنگی"، "رسانه"، "پرداختن به فرایض دینی" و زیر طبقات آن از آنالیز داده ها استخراج شد رایج ترین فعالیت های اوقات فراغتدر سالمندان تماشای تلویزیون، پیاده روی، رفتن به پارک و رفتن به مساجد بود. همچنین، مهم ترین موانع مشارکت در فعالیت های فراغتیمشکلات اقتصادی، ناتوانی جسمی و عدم دسترسی به تسهیلات فراغتی بود.نتیجه گیری: با توجه به رایج ترین فعالیت های فراغتی در سالمندان و موانع مشارکت در فعالیت های فراغتی، می توان با تدارک برنامه هایتفریحی، ورزشی، آموزشی و مذهبی از جمله پیادهروی و توجه به غنی سازی برنامه های تلویزیون، از سوی نهادها و سازمان های مسئول ودر دسترس قرار دادن این تدارکات، زمینه ی رفاه و سلامت سالمندان را فراهم نمود.

کلیدواژه ها:

اوقات فراغت ، سالمند ، مطالعه کیفی.