سید علی اصغر علوی
دکتری تخصصی قرآن و علوم (گرایش مدیریت) جامعه المصطفی العالمیه قم
15 یادداشت منتشر شدهسلوک خاص علمی در مکتب عاشورا (بیان راهی که بی توسل تمام نمی شود)

سلوک خاص علمی در مکتب عاشورا
(بیان راهی که بی توسل تمام نمی شود)
#اربعین_نوشت
🔹در پژوهش های اهل بیتی و عاشورایی، «توسل» فقط یک آداب اخلاقی در حاشیه پژوهش نیست؛ بخشی از خود روش تحقیق و سلوک علمی است. اینجا توسل هم ابزار پژوهش و تحقیق است. هرکه در این راه قدم گذاشته، خوب می داند که این مسیر با سند و یادداشت و نسخه شناسی آغاز نمی شود، با اذن و توفیق آغاز می شود و با تضرع و دل سپردگی به صاحب حادثه به سر انجام می رسد. چه آغاز و پایان مبارکی! و چه تحقیق مهذبی! بسیاری از گره هایی که هیچ چیزی آن را نمی گشاید، با یک آه نیمه شب در حرم و با یک نام دلربای «یا اباعبدالله» از سر نیاز، باز می شود.
به قول حافظ: «دلا بسوز که سوز تو کارها بکند/ نماز نیمشبی دفع صد بلا بکند»
🔸این رزق خاص است؛ و با زور و زر به دست نمی آید. باید با تضرع، با توسل، و با آن جذبه ای آن را طلبید که از حضرت اباعبدالله الحسین (علیه السلام) می رسد. کسی که صرفا با تکیه بر شانه های عقل و حافظه اش وارد این وادی شود، زود در میان بعضی از اسناد متناقض و مقتل های مخدوش گم می شود؛ اما کسی که کار خود را به اهل بیت تکیه داده، انگار راهنمایی نامرئی دستش را می گیرد و از دل هزاره های تاریخ، او را یاری می کند.
🔹این راه پر است از همین حکایت ها و حمایت ها؛ پر است از کرامت هایی که بیان تمام آن در این مجال نمی گنجد، اما وجودشان را همه اهل این فن، حس کرده اند. چنان که علامه امینی در میانه راه سنگین «الغدیر»، با توسل به حضرت امیرالمومنین علیه السلام به نسخه هایی که به آن نیاز داشت می رسید. چنان که توسل جناب شیخ جعفر شوشتری به حضرت اباعبدالله الحسین علیه السلام برای او گشایشی از جنس «الخصایص الحسینیه» فراهم نمود که ذکر این عنایات، خود اثر مستقلی می طلبد. این برای اهلش شگفت نیست. آن ها که خودشان در همین گره ها گشایش دیده اند، این روایت را نه افسانه، که گزارش تجربه زیسته پژوهشگران عاشورا می دانند.
🔸به همین دلیل است که «روش تحقیق» در این وادی، رنگ دیگری می گیرد. روش علمی همان است، دقت در سند، بی طرفی در نقد، نظام مندی در استدلال و...، ولی اینجا روش و سلوک به هم گره خورده اند. پژوهشگر عاشورا در همان حال که نسخه ها را مقابله می کند، دلش هم در دست کربلاست؛ در همان حال که نام راوی را می سنجد، نام حضرت را هم با اشک می نویسد. روش، جاده است و توسل، توشه راه و اصلا مسیرساز؛ اما توشه این راه نه از بازار کتاب می آید و نه از انبار فرضیه ها، بلکه از سجاده نیاز. هرکه این حرف را فقط «تبلیغی» ببیند، نیمه مهم کار را از دست داده است.
🔹روش تحقیق در این وادی، دنیایی شورانگیز دارد؛ دنیایی که در آن هر سند، دعوت نامه ای است به یک زیارت، و هر پژوهش، فرصتی برای یک مناجات با دوست.
لذت چنین مطالعه و تحقیقی رزق مدامتان!
✍️سید علی اصغر علوی
#عاشورا #عاشوراپژوهی #توسل
#حسینیه_علوم_انسانی
#روش_تحقیق #اهل_بیت #سلوک_علمی #کربلا #امام_حسین
@tanhaelaj