سامانه ساغر

سامانه ساغر چیست

در راستای ماده 10 قانون الزام به ثبت معاملات اموال غیر منقول ،سازمان ثبت اسناد واملاک کشور ملکف شده است ظرف یکسال از تاریخ 3/04/1403 ،سامانه ای با عنوان "ساماندهی اسناد غیر رسمی " به اختصار "ساغر"(جمع حروف اول )ایجاد نماید .متن ماده و تبصره یک آن بشرح ذیل است

ماده۱۰- سازمان مکلف است، ظرف یک­ سال از تاریخ ابلاغ این قانون، سامانه ای را با عنوان «ساماندهی اسناد غیررسمی» جهت ثبت ادعاهای راجع به مالکیت عین، مالکیت منافع بیش از دوسال و حق انتفاع و حق ارتفاق اموال غیرمنقول و مستندات مربوط به آن که قبل از راه اندازی سامانه مذکور ایجاد شده و فاقد سند رسمی هستند، ایجاد نماید. 

 مدعیان مذکور مکلفند ظرف دو سال از تاریخ راه اندازی این سامانه نسبت به درج مستندات و ادعاهای خود در سامانه مذکور و ظرف دو سال از تاریخ درج در سامانه، حسب مورد نسبت به تنظیم سند رسمی یا طرح دعوای الزام به تنظیم سند رسمی یا دعوای مرتبط در مراجع قضائی یا هر امر قانونی لازم دیگر به منظور اخذ سند رسمی مالکیت، اقدام و مدرک مربوط را در سامانه درج نمایند.

 پس از اقدام متقاضی، مراجع قانونی مربوط مکلفند اقدامات انجام ­شده توسط متقاضی و نیز نتیجه آن را در سامانه موضوع این ماده درج نمایند. پس از مهلت مزبور هیچ ادعائی در سامانه قابل ثبت نیست. در صورت انقضای مواعد فوق الذکر و عدم اقدام قانونی مدعیان مذکور، ادعاهای مزبور علیه اراضی عمومی و دولتی از جمله اراضی ملی، موات، خالصه، مستحدث و ساحلی و همچنین علیه اشخاص ثالث با حسن نیت (بی­اطلاع از معاملات معارض قبلی) دارنده سند رسمی، قابل استناد، استماع و معارضه نیست. با وجود این، مدعی مذکور می­تواند برای مطالبه قیمت مال غیرمنقول خود به نرخ روز حسب مورد به اشخاص ثالثی که عالما نسبت به بارگذاری ادعاهای مستند به اسناد جعلی یا خلاف واقع در سامانه اقدام کرده­اند، یا عالما نسبت به معامله معارض با حق وی اقدام کرده­اند یا ید ماقبل خود رجوع کند. 

دادگاهها مکلفند دعوای مطالبه قیمت روز مال غیرمنقول را در این موارد بپذیرند. راه­اندازی رسمی سامانه موضوع این ماده به دستور رئیس قوه­قضائیه در روزنامه رسمی اعلان عمومی می­گردد. تبصره۱ درج ادعاها و مستندات آن در سامانه موضوع این ماده منوط به درج پلاک ثبتی و نقشه دارای مشخصات جغرافیایی (یو.تی. ام) ابنیه، اراضی و املاک موضوع ادعا پس از احراز هویت (از طریق سامانه ثنای قوه قضائیه) می باشد. درصورت درج مشخصات جغرافیایی و عدم درج پلاک ثبتی، سازمان موظف است براساس نقشه حاوی مشخصات جغرافیایی، پلاک ثبتی را مشخص کند.

سامانه ثبت ادعا (ساغر) چیست؟ 

سامانه ثبت ادعا که با نام «ساغر» شناخته می شود، سامانه ای است که به منظور ثبت اطلاعات املاک دارای سند عادی یا فاقد سند رسمی راه اندازی شده است. افرادی که مالکیت خود را از طریق قولنامه، مبایعه نامه، صلح نامه یا سایر اسناد عادی اثبات می کنند، می توانند مشخصات ملک و مدارک خود را در این سامانه ثبت کنند تا مطابق قانون مورد بررسی قرار گیرد. 

 وظیفه سامانه ساغر، ثبت ادعاهای مربوط به املاکی است که برای آنها هنوز سند رسمی ندارند. اطلاعات ثبت شده در این سامانه، مبنایی برای بررسی وضعیت حقوقی ملک توسط مراجع ذی صلاح خواهد بود. این سامانه به دولت کمک می کند تا وضعیت املاک فاقد سند را ساماندهی کرده و زمینه صدور سند رسمی برای املاک واجد شرایط را فراهم کند. البته ثبت اطلاعات در ساغر به تنهایی به معنای اثبات مالکیت یا صدور سند نیست و صرفا آغاز فرآیند قانونی محسوب می شود.

نحوه ثبت ملک در سامانه ساغر

ثبت ادعا از طریق سامانه مربوطه و به صورت اینترنتی انجام می شود. پس از ورود و احراز هویت، متقاضی باید اطلاعات هویتی، مشخصات ملک و مدارک خود را در سامانه بارگذاری کند. پس از ثبت نهایی، یک کد رهگیری صادر می شود که از طریق آن می توان وضعیت درخواست را پیگیری کرد.

برای ثبت اطلاعات در سامانه، لازم است مدارکی که نشان دهنده ادعای مالکیت هستند آماده شود. این مدارک معمولا شامل کارت ملی، شماره تلفن همراه به نام متقاضی، اسناد عادی مربوط به ملک، مشخصات دقیق ملک و در صورت نیاز مدارکی مانند نقشه UTM یا سایر مستندات مرتبط با تصرف یا پرداخت ثمن معامله است. هرچه مدارک کامل تر باشد، بررسی پرونده نیز با دقت بیشتری انجام خواهد شد.

بهزاد رحمانی مهر