ایجاد نظام شایسته سالاری در سازمان ها

شایسته سالاری از نظر مفهومی، به معنای شرایطی در سازمان است که در آن افراد شایسته هر جایگاه شغلی، عهده دار آن وظیفه یا شغل باشند. به عبارت دیگر، شایسته سالاری به این معناست که موفقیت یک شخص تنها به وسیله شایستگی وی تعیین شود. شایسته سالاری با سوق دادن مردم به سمت این باور که زندگی عادلانه است و موفقیت ها به طرز منصفانه ای به دست خواهند آمد، نقش متقاعد کننده ای را در جامعه بازی می کند. در یک نظام کارآمد و اثربخش، نیروی انسانی به عنوان مهم ترین و اساسی ترین عامل در میان تمام عوامل نظام اداری و سازمانی است. شایسته سالاری بهره گیری از انرژی خلاق افراد نخبه و برگزیده اجتماع است .حضرت علی(ع) مسیله توان، لیاقت و شایستگی افراد را جزیی از بحث عدالت می دانند و این اصل را مهمترین اصل اداره جوامع قرار داده، معتقدند که هر پستی به تناسب، به توان، خلاقیت، شایستگی و تخصص خاصی نیاز دارد و جایز نیست افراد هر کدام به جای دیگری قرار گیرند. شایسته سالاری مبتنی بر شایسته خواهی و شایسته گزینی است. این شایستگی ها شامل دانش، مهارت ها، توانایی ها، به همراه سازه هایی نظیر ارزش ها، انگیزش، نوآوری و کنترل خود می باشد. نظام شایسته سالار، نظامی است که در آن بهترین افراد در بهترین جایگاه با بالاترین بازده، کار انجام می دهند و متناسب با تلاش خود حقوق و مزایا دریافت می کنند. از طرفی امروزه عصر، عصر شایسته محوری و شایسته سالاری است. عصری که بهترین افراد که دارای تخصص، مهارت، لیاقت و شایستگی هستند باید به عنوان مدیران و کارکنان برای احراز مشاغل سازمانی انتخاب شوند و مسیولیت های مهمی را بر عهده بگیرند. شایسته سالاری یک فلسفه و نگرش مدیریتی است که در آن منابع انسانی با توجه به تلاش و توانایی ذاتی شان در جایگاه خود در نظر گرفته می شوند. سازمان محیطی اجتماعی است که فرهنگ ها و ارزش های حاکم بر آن ، فضا را برای بروز خلاقیت ها و نبوغ کارکنان خود فراهم می کند ، بدون ایجاد این محیط خلاقیت آفرین ، امید به رشد و شکوفایی نخبگانو ظهور استعدادهای آنها خیالی واهی خواهد بود. از طرفی شایستگی افراد در یک سازمان باعث بروز شایستگی سازمانی می شود . لذا ارتباط شایستگی بین فرد و سازمان یک ارتباط دوسویه است ، که به دلیل انتفاع عمده از سوی سازمان ، طبیعتا باید از کل به جزء یعنی از سازمان به فرد رشد یابد . به بیان ساده تر لازم است سازمان ها فضای مناسب برای فعالیت افراد شایسته و ظهور شایستگی های آنها ایجاد نماید

کلیدواژه ها:

شایسته سالاری ، لایق ، سازمان