سیر شکل گیری گنبد اورچین در معماری ایرانی

گنبد ترکیب شگفتی از عناصر هندسی است. برای اجرای این نوع پوشش دایره شکل بروی یک ته رنگ مربع از روشهای گوناگونی استفاده می شد که می توان به سکنج و ترکین اشاره کرد که با اجزای خود تکامل یافته به حد انتهای خود که انتهای گنبد بود می رسیدند. معماران ایرانی در نهایت چیره دستی و قدرت تخیل فراوان مطابق روحیات و احساسات خود و جامعه آن روزگار انواع گنبد را از لحاظ فرم، ابعاد، مصالح و... به دنیای مادی هدیه کردند. گنبد یکی از عناصر مهم در معماری ایران است و یکی از بخش های ناگسستنی از آن است. در این بین به معماری گنبد اورچین که از شاخصه های بناهای آرامگاهی در بخش های جنوبی ایران است، توجه نشده و اطلاعات اندکی از آن در تاریخ معماری ایران وجود دارد، و تنها به گزارشها و تصاویری محدود از جهانگردان خارجی بسنده شده و در نتیجه آن خواستگاه، دلیل وجودی و نقش این گنبد در بناهای آرامگاهی در هاله ای از ابهام باقی مانده است. روش تحقیق در این پژوهش به صورت توصیفی- تحلیلی می باشد که برحسب نیاز در قسمت های مختلف پژوهش از تحلیلهای تطبیقی مطالعات گذشته نگر و روشهای میدانی استفاده شده است. در نهایت به این نتیجه خواهیم رسید که علت اصلی وجودی آن، عملکردی نمادین و سمبلیک است، نه نمادی مذهبی صرف، که به تنهایی و یا ر همجواری و تلفیق با فضاهای مذهبی در گذر زمان به خوبی نقشی تاثیر گذار و کاربری داشته است.

کلیدواژه ها:

گنبد ، اورچین ، معماری ایرانی