ارزیابی اثرمتقابل ژنوتیپ×محیط با روشهای ناپارامتری جهت تعیین پایدارترین ژنوتیپ گندم دوروم

آگاهی از اثر متقابل ژنوتیپ×محیط به اصلاحگران نبات کمک میکند تا در ارزیابی ژنوتیپها، با دقت بیشتری عمل کرده و بهترین ژنوتیپها را انتخاب کنند. در این بررسی تعداد 16 ژنوتیپ گندم دوروم بههمراه 2 رقم شاهد سیمره و دهدشت، در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با 4 تکرار و در 5 منطقه گچساران، گنبد، مغان، خرمآباد و ایلام طی 3 سال زراعی1387-1384 کشت شدند. روشهای ناپارامتری زیادی برای تعیین پایداری ارقام پیشنهاد شده است که در اکثر آنها ارقام در هر محیط رتبهبندی میشوند و ژنوتیپی پایدارمحسوب میشود که در همه محیطها رتبه مشابه داشته باشد و یا کمترین اختلاف رتبه را در محیطهای مختلف دارا باشد. در این پژوهش آمارههای ناپارامتریR-SUM و TOP ،LOW ،MEDوsi6,si3,si2,si1 محاسبه شدند. نتایج نشان داد که ژنوتیپهای شماره DUKEM/3/RUFF/FGO) و 11 (DON-Md 81-36)3 ،(BCR//MEMO/GOO)1 ،(LLARETA INIA)16 ،(SHAG_26/SNITAN)12از نظر آمارههای محاسبه شده ژنوتیپهای با پایداری بالا معرفی شدند. در مجموع در این بررسی، ژنوتیپهای با مقادیرsi کمتر از میانگین یاE SI به عنوان ژنوتیپهای پایدار گزینش شدند و همراه بودن مقدار بالای آمارهTOPو مقدار پایین آماره هایR-SUM و MED ،LOWبا عملکرد بالای ژنوتیپها، پویایی این آمارهها را نشان میدهد

کلیدواژه ها:

گندم دوروم ، روشهای ناپارامتری ، پایداری