پیوند هوش مصنوعی و محاسبات کوانتومی: چشم انداز آینده در شبیه سازی ساختار مغز انسان و محدودیت های فراتر از محاسبات

پیشرفت های شتابان در حوزه های هوش مصنوعی و محاسبات کوانتومی، پرسش بنیادین امکان شبیه سازی کامل مغز انسان به عنوان پیچیده ترین سامانه پردازش اطلاعات زیستی را مطرح ساخت. هدف این پژوهش، بررسی پتانسیل همگرایی این دو فناوری در بازآفرینی پیچیدگی های ساختاری و عملکردی مغز و کشف محدودیت های اپیستمولوژیک و انطولوژیک فراتر از توان محاسباتی است. روش تحقیق بر پایه تحلیل مروری نظام مند، مقایسه ای و تحلیل فلسفی-نقادانه استوار گردید؛ ابتدا مقیاس محاسباتی مغز انسان از طریق شاخص های کمی (تعداد نورون ها، سیناپس ها، توان پردازشی) بررسی و با مدل های زبانی بزرگ کنونی مقایسه شد، سپس مبانی محاسبات کوانتومی (برهم نهی، درهم تنیدگی، تصحیح خطا) و مزیت های آن در پردازش اطلاعات نمایی تحلیل گردید، و در نهایت، چشم انداز هوش مصنوعی کوانتومی (QAI) و چالش های فلسفی (معمای هوشیاری، زامبی فلسفی، مسئله کوالیا) و فنی (کانکتوم، جسمانی بودگی) به صورت انتقادی بررسی شد. تحلیل فلسفی عمیق تاکید کرد که اگرچه این همگرایی بستر فنی لازم برای شبیه سازی ساختار عصبی مغز در مقیاس کامل را مهیا می نماید، اما چالش های اپیستمولوژیک چون فقدان کانکتوم کامل (تنها ۱٪ نقشه برداری شده)، و بیش از همه، محدودیت های انطولوژیک چون معمای سخت هوشیاری (Hard Problem of Consciousness)، شکاف تبیینی (Explanatory Gap)، دوئالیسم ویژگی-ماده، نقش جسمانی بودگی (Embodiment) و تجربه زیسته (Lived Experience)، مانع از تسخیر تمامیت پدیدارشناختی و کوالیتاتیو مغز می شوند. بنابراین، نتیجه گیری شد که آینده این پیوند بیش از جایگزینی انسان، به همکاری سیمبیوتیک میان هوش بیولوژیکی و مصنوعی منجر خواهد شد، و کاوش های آتی باید بر توسعه الگوریتم های کوانتومی-عصبی، تحقیقات تجربی بر پایه فرضیه Orch OR، و بیش از همه، مبانی فلسفی انطولوژی هوشیاری متمرکز گردند.

کلیدواژه ها:

شبیه سازی مغز انسان ، هوش مصنوعی کوانتومی ، محاسبات کوانتومی ، معمای هوشیاری ، کانکتوم عصبی