تاثیر روش تدریس مشارکتی بر پرورش تفکر انتقادی و اکتشافی با مبانی حقوق بشر اسلامی در دانش آموزان

این پژوهش یک مطالعه نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون و پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش را کلیه دانش آموزان دوره اول ابتدایی شهر پیشوا در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ تشکیل دادند که از میان آنها ۴۰ نفر به روش نمونه گیری خوشه ای چند مرحله ای انتخاب و به طور تصادفی در دو گروه آزمایش ۲۰ نفر و کنترل ۲۰ نفر قرار گرفتند. گروه آزمایش به مدت ۸ جلسه ۶۰ دقیقه ای تحت آموزش مبتنی بر روش تدریس مشارکتی با الهام از اصول پنج گانه یادگیری مشارکتی جانسون و جانسون (۱۹۹۹) و سازگار با مبانی حقوق بشر اسلامی قرار گرفتند. ابزارهای مورد استفاده شامل پرسشنامه تفکر انتقادی واتسون و گیلزر و پرسشنامه تفکر اکتشافی چن و همکاران بودند که در دو نوبت پیش آزمون و پس آزمون توسط شرکت کنندگان تکمیل شدند. داده های جمع آوری شده با استفاده از آزمون های تحلیل کوواریانس در نرم افزار SPSS تجزیه و تحلیل شدند. نتایج پژوهش نشان داد که روش تدریس مشارکتی تاثیر مثبت و معناداری بر پرورش تفکر انتقادی در دانش آموزان دوره اول ابتدایی داشته است. همچنین یافته ها حاکی از آن بود که روش تدریس مشارکتی تاثیر مثبت و معناداری بر پرورش تفکر اکتشافی در دانش آموزان دوره اول ابتدایی داشته است. به عبارت دیگر نمرات پس آزمون گروه آزمایش در هر دو متغیر تفکر انتقادی و تفکر اکتشافی نسبت به گروه کنترل افزایش معناداری نشان داد که حاکی از اثر بخشی مداخله آموزشی مبتنی بر روش تدریس مشارکتی با تکیه بر مبانی حقوق بشر اسلامی می باشد. روش تدریس مشارکتی با تکیه بر مبانی حقوق بشر اسلامی می تواند به عنوان یک رویکرد آموزشی موثر برای پرورش تفکر انتقادی و اکتشافی در دانش آموزان دوره اول ابتدایی در نظر گرفته شود و مدارس و موسسات آموزشی باید گنجاندن این روش را در برنامه های درسی خود مورد توجه قرار دهند.

کلیدواژه ها:

روش تدریس ، مشارکتی ، تفکر انتقادی ، تفکر اکتشافی ، مبانی حقوق بشر اسلامی