تاثیر هم راستایی استراتژی فناوری و استراتژی کسب وکار بر مزیت رقابتی پایدار

در محیط رقابتی و متحول امروز، فناوری به یکی از مهم ترین منابع خلق ارزش و مزیت رقابتی برای سازمان ها تبدیل شده است. با این حال، دستیابی به مزیت رقابتی پایدار صرفا از طریق سرمایه گذاری در فناوری امکان پذیر نیست و مستلزم هم راستایی اثربخش میان استراتژی فناوری و استراتژی کسب وکار است. هدف این پژوهش بررسی تاثیر هم راستایی استراتژی فناوری و استراتژی کسب وکار بر مزیت رقابتی پایدار و تحلیل نقش ساختار سازمانی و رهبری فناوری در تقویت این رابطه است. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش دارای رویکرد آمیخته با غلبه بخش کمی است. در مرحله اکتشافی، برای شناسایی ابعاد و مولفه های هم راستایی از مصاحبه های عمیق با خبرگان حوزه مدیریت فناوری و مدیران سازمان های فناور استفاده شد و در مرحله تبیینی داده ها از طریق پرسشنامه محقق ساخته گردآوری گردید. جامعه آماری شامل مدیران ارشد و میانی سازمان های فناور و شرکت های دانش بنیان بود و داده های جمع آوری شده با استفاده از روش های آماری توصیفی و استنباطی، تحلیل عاملی تاییدی و مدل سازی معادلات ساختاری مورد تحلیل قرار گرفت. نتایج پژوهش نشان داد که هم راستایی استراتژی فناوری و استراتژی کسب وکار تاثیر مثبت و معناداری بر عملکرد نوآورانه و عملکرد مالی سازمان دارد. همچنین یافته ها نشان داد که عملکرد نوآورانه نقش میانجی مهمی در انتقال اثر هم راستایی به مزیت رقابتی پایدار ایفا می کند. علاوه بر این، نتایج حاکی از آن بود که ساختار سازمانی منعطف و رهبری فناوری توانمند می توانند اثر هم راستایی را بر نتایج عملکردی سازمان تقویت کنند. بر اساس یافته ها، مدلی مفهومی برای هم راستایی استراتژیک فناوری ارائه شد که شامل هم سویی اهداف فناورانه و تجاری، انسجام فرایندهای تصمیم گیری، حمایت ساختاری و رهبری فناوری به عنوان عوامل تسهیل گر و پیامدهای عملکردی شامل نوآوری، عملکرد مالی و مزیت رقابتی پایدار است. همچنین در این پژوهش ابزاری برای ارزیابی بلوغ هم راستایی فناوری و کسب وکار طراحی شد که امکان سنجش سطح هم راستایی سازمان ها و شناسایی مسیرهای بهبود را فراهم می کند. نتایج پژوهش نشان می دهد سازمان هایی که قادرند میان اهداف فناورانه و اهداف کسب وکار خود انسجام استراتژیک ایجاد کنند، از ظرفیت بیشتری برای خلق نوآوری های پایدار، بهبود عملکرد اقتصادی و تثبیت جایگاه رقابتی در بلندمدت برخوردار خواهند بود. در مجموع، پژوهش حاضر نشان می دهد که هم راستایی استراتژیک فناوری و کسب وکار نه تنها یک ضرورت مدیریتی، بلکه یک قابلیت راهبردی برای سازمان های فناور محسوب می شود که می تواند زمینه ساز دستیابی به مزیت رقابتی پایدار در محیط های پویا و رقابتی باشد.

کلیدواژه ها:

هم راستایی استراتژیک ، استراتژی فناوری ، استراتژی کسب وکار ، مزیت رقابتی پایدار ، عملکرد نوآورانه ، رهبری فناوری