ارائه الگوی رفاه مبتنی بر شواهد و تجربیات برای مقایسه کارایی و جامعیت نظامهای تامین اجتماعی

نظام های تامین اجتماعی به عنوان یکی از ارکان اصلی رفاه و عدالت اجتماعی، نقش اساسی در تضمین امنیت معیشتی و پایداری اقتصادی جوامع ایفا می کنند. پژوهش حاضر با هدف ارائه الگوی رفاه مبتنی بر شواهد و تجربیات جهانی برای ایران انجام شده است. روش تحقیق از نوع کاربردی - تحلیلی بوده و با رویکرد مقایسه ای و تحلیل چندمعیاره (MCE) صورت گرفته است. در این مطالعه نظام های تامین اجتماعی شش کشور منتخب شامل سوئد، آلمان، فرانسه، کانادا، استرالیا و ایالات متحده بر اساس پنج شاخص کلیدی یعنی جامعیت، پوشش، تنوع خدمات و مزایا، عدالت در توزیع مزایا، پایداری مالی و ساختار نهادی مورد ارزیابی قرار گرفتند. داده ها از منابع ثانویه استخراج و با استفاده از مدل TOPSIS تحلیل شدند. نتایج نشان داد که کشورهای دارای نظام رفاهی جامع و هماهنگ مانند سوئد و آلمان در رتبه های برتر قرار دارند در حالی که نظام های مبتنی بر بازار نظیر ایالات متحده و استرالیا در شاخص عدالت اجتماعی و جامعیت پوشش عملکرد ضعیف تری دارند. بر اساس یافته ها الگوی تلفیقی سه سطحی رفاه اجتماعی به عنوان مدل پیشنهادی برای ایران ارائه گردید که ترکیبی از پوشش پایه حمایتی، بیمه ای و تکمیلی است. اجرای این الگو می تواند با ارتقای عدالت، کارایی و پایداری مالی زمینه ساز تحول در نظام تامین اجتماعی ایران شود.

کلیدواژه ها:

تامین اجتماعی ، رفاه اجتماعی ، تحلیل چندمعیاره ، روش TOPSIS ، عدالت اجتماعی ، الگوی تلفیقی رفاه