چت بات در کاهش علائم اضطراب در زنان مناطق دارای تنش اجتماعی

هدف: با توجه به شیوع بالای اختلالات اضطرابی و محدودیت دسترسی به خدمات تخصصی سلامت روان در مناطق مختلف ایران این مطالعه با هدف مقایسه اثر بخشی روان درمانی سنتی و مداخله مبتنی بر هوش مصنوعی از طریق ربات چت بات "دوست" در کاهش علائم اضطراب در زنان ساکن مناطق دارای تنش اجتماعی استان اصفهان انجام شد. روش: در این کارآزمایی تصادفی کنترل شده ۱۰۴ زن ۱۸ تا ۶۰ ساله با تشخیص اختلال اضطرابی به صورت تصادفی به دو گروه تقسیم شدند. گروه آزمایش (۵۲ نفر) به مدت ۸ هفته از ربات دوست استفاده کردند و گروه کنترل (۵۲ نفر) تحت روان درمانی سنتی قرار گرفتند. ارزیابی با استفاده از مقیاس رتبه بندی اضطراب هامیلتون و پرسشنامه اضطراب بک در سه مرحله پیش از مداخله، از مداخله و دو ماه پس از مداخله انجام شد. یافته ها: هر دو روش منجر به کاهش معنادار علائم اضطراب شدند. گروه روان درمانی سنتی کاهش ۴۵ درصدی در مقیاس هامیلتون و ۵۰ درصدی در پرسشنامه بک نشان داد در حالی که این ارقام در گروه ربات به ترتیب ۳۰ درصد و ۳۵ درصد بود. در پیگیری دو ماهه، میزان عود علائم در گروه ربات ۲۵ درصد و در گروه کنترل ۱۲ درصد گزارش شد. رضایت کاربری از ویژگی های دسترسی فوری ۸۵ درصد و ناشناس بودن (۹۲ درصد) در گروه ربات در سطح بالا ارزیابی شد. نتیجه گیری: اگرچه روان درمانی سنتی در کاهش علائم اضطراب و پایداری نتایج برتری نشان داد، ربات "دوست" به عنوان یک ابزار کمکی قابل اعتماد به ویژه در مناطق با دسترسی محدود به خدمات تخصصی سلامت روان می تواند مورد استفاده قرار گیرد. پیشنهاد می شود مدل تلفیقی از دو روش برای بهره گیری از مزایای هر دو رویکرد در نظام سلامت ایران توسعه یابد.

کلیدواژه ها:

اختلال اضطراب ، هوش مصنوعی ، روان درمانی ، ربات چت بات ، سلامت روان دیجیتال