طراحی چهارچوب کنترل کیفیت داده های مکانی در اجرای قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول

قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول با هدف اعتباربخشی به اسناد رسمی و سلب اعتبار از اسناد عادی، تحولی بنیادین در نظام ثبت املاک ایران ایجاد کرده است. اعتبار حقوقی این اسناد به طور مستقیم به کیفیت داده های مکانی وابسته است، اما متن قانون و آئین نامه های اجرایی، خلا قابل توجهی در تعریف معیارها و سازوکارهای کنترل کیفیت داده های مکانی دارند. این پژوهش با رویکرد تحلیلی-توصیفی و مرور اسنادی، به بررسی چالش های کیفیت داده های مکانی در اجرای قانون الزام می پردازد و در انتها چهارچوبی عملیاتی برای کنترل کیفیت داده ها مبتنی بر استاندارد ISO ۱۹۱۵۷: ۲۰۲۳ و تطبیق آن با ساختار نهادی سازمان ثبت اسناد و املاک کشور و سامانه های موجود نظیر سامانه ساغر طراحی می کند. یافته های تحقیق نشان می دهد که ابعاد کیفیت شامل دقت مکانی، کامل بودن، انسجام منطقی، دقت موضوعی، کیفیت زمانی و منبع داده باید در یک فرایند چندلایه و با پشتیبانی ابزارهای خودکار اعتبارسنجی ارزیابی شوند. چهارچوب پیشنهادی شامل معماری سرویس محور با قابلیت پردازش خودکار، یکپارچه سازی با سامانه ساغر برای اعتبارسنجی لحظه ای و تولید گزارش های استاندارد کیفیت است. نوآوری این پژوهش در ارائه اولین مدل جامع عملیاتی کنترل کیفیت متناسب با نیازهای حقوقی و فنی قانون الزام و پیشنهاد راهکارهای پیاده سازی برای کاهش تعارضات ملکی و افزایش اعتماد عمومی به اسناد رسمی است.

کلیدواژه ها:

کنترل کیفیت داده های مکانی ، قانون الزام به ثبت رسمی ، ISO ۱۹۱۵۷ ، سامانه ساغر ، کاداستر ، اعتبارسنجی داده های مکانی