مدل سازی چند معیاره تلفیق کاربری های کشاورزی شهری با شبکه های اکولوژیکی منظر (Eco-Corridors) برای افزایش تاب آوری شهری در اقلیم خشک

تغییرات اقلیمی و افزایش شهرنشینی تاب آوری اکولوژیکی و عملکرد خدمات محیط زیستی در محیط های شهری به ویژه در مناطق خشک و نیمه خشک را به شدت تهدید می کند. این پژوهش با هدف ارائه یک چارچوب نوآورانه برای ادغام کاربری های کشاورزی شهری (Urban Agriculture) در ساختار منظر شهری با تاکید بر توسعه شبکه های اکولوژیکی (Eco-Corridors) انجام شده است. روش شناسی مقاله بر پایه مدل سازی چند معیاره (MCDM) مبتنی بر سیستم های اطلاعات جغرافیایی (GIS) استوار است. مجموعه ای از معیارهای اکولوژیکی (مانند تنوع زیستی، ظرفیت جذب کربن و پتانسیل تولید غذا) و اجتماعی-اقتصادی مانند دسترسی عمومی و ارزش زیبایی شناختی با استفاده از روش AHP فرآیند تحلیل سلسله مراتبی وزن دهی شدند. داده های ورودی شامل تصاویر ماهواره ای، داده های اقلیمی و نقشه های کاربری اراضی شهر فرضی آریاشهر بود. نتایج مدل سازی نشان داد که ادغام استراتژیک پهنه های کشاورزی عمودی و باغ های اجتماعی در امتداد کریدورهای سبز موجود می تواند کارایی انتقال جریان های اکولوژیکی مانند گرده افشانی و جابجایی حیات وحش را تا ۳۰ درصد نسبت به سناریوی توسعه متمرکز افزایش دهد. همچنین این الگوی تلفیقی با افزایش میانگین سایه اندازی سطوح، دمای سطح شهر را در طول تابستان کاهش داد. در نهایت این مطالعه چارچوبی عملیاتی برای مدیران شهری جهت اولویت بندی مکان های اجرای پروژه های منظر سبز تاب آور در اقلیم خشک ارائه می دهد و اهمیت منظر به مثابه یک زیرساخت حیاتی را تبیین می کند.

کلیدواژه ها:

منظر اکولوژیکی ، تاب آوری شهری ، مدل سازی چند معیاره ، اقلیم خشک ، GIS ، کشاورزی شهری