بررسی نقش پایدار سازی دپوی مصالح باطله جهت پیشگیری از بروز آسیبهای محیط زیستی (مطالعه موردی آزادراه تهران-شمال)

پایداری دپوهای مصالح باطله در پروژه های بزرگراهی کوهستانی به ویژه در مجاورت عرصه های حساس طبیعی یکی از عوامل تعیین کننده در کاهش آسیب های ژئوتکنیکی و زیست محیطی محسوب می شود. این پژوهش با هدف بررسی نقش پایدارسازی دپوی مصالح باطله در پیشگیری از بروز آسیب های محیط زیستی در محدوده آزادراه تهران-شمال انجام شد. روش تحقیق از نوع توصیفی-تحلیلی و مبتنی بر مطالعه موردی بود و داده ها از طریق مطالعات میدانی، مشاهده مستقیم، برداشت های عینی، بررسی اسناد و گزارش های فنی، تصاویر ماهواره ای و عکس های هوایی و در صورت امکان مصاحبه با کارشناسان گردآوری شد. در این راستا، شاخص هایی مانند شیب و ارتفاع دپو، دانه بندی مصالح، وجود یا عدم وجود پوشش سطحی، وضعیت زهکشی، فاصله از آبراهه ها، علائم فرسایش یا لغزش مورد ارزیابی قرار گرفت. یافته ها نشان داد که ناپایداری دپوها با افزایش فرسایش، تولید رواناب آلوده، انتشار گرد و غبار و تخریب پوشش گیاهی و کیفیت خاک و آب همراه است. همچنین مشخص شد که رویکرد تلفیقی شامل اصلاح مهندسی، کنترل زهکشی و تثبیت های بیولوژیک اثر بخشی بیشتری نسبت به روش های سنتی دارد و می تواند ضریب اطمینان پایداری شیروانی ها را افزایش داده و فشار زیست محیطی منطقه را به طور معناداری کاهش دهد. نتایج پژوهش بیانگر آن است که پایدارسازی علمی و پایش مستمر دپوها راهکاری ضروری برای کاهش ردپای محیط زیستی پروژه های راه سازی در مناطق حساس است.

کلیدواژه ها:

دپوی مصالح باطله ، پایدار سازی ژئوتکنیکی ، مدیریت زیست محیطی ، فرسایش ، پایداری شیب