بررسی اثر عصاره های زرشک سیاه کوهی و خرفه بر روی مهار رگزایی در جهت کاهش سرطان

رگزایی یکی از فرایندهای زیستی اساسی در رشد و ترمیم بافت ها است، اما افزایش غیرطبیعی آن در بسیاری از بیماری ها به ویژه سرطان، رشد تومور و متاستاز نقش مهمی ایفا می کند؛ ازاین رو شناسایی ترکیبات طبیعی با توانایی مهار آنژیوژنز از اهمیت بالایی برخوردار است. در این مطالعه، اثر ضد رگ زایی عصاره های گیاهی زرشک سیاه کوهی و خرفه، به صورت جداگانه و ترکیبی، با هدف ارزیابی ظرفیت آن ها در مهار فرایند آنژیوژنز مورد بررسی قرار گرفت. در پژوهش حاضر، عصاره گیری از گیاهان زرشک سیاه کوهی و خرفه با استفاده از روش سوکسله انجام شد تا ترکیبات موثره موجود در این گیاهان با بازده مناسب استخراج شوند. سپس برای ارزیابی اثر این عصاره ها بر رگزایی، از روش CAM یا غشای کوریوآلانتوئیک جنین جوجه استفاده شد که یکی از مدل های معتبر، کم هزینه و پرکاربرد در مطالعات آنژیوژنز به شمار می رود. پس از تیمار نمونه ها، از ناحیه عروقی غشای جنینی جوجه عکس برداری انجام شد و تصاویر به دست آمده با نرم افزار ImageJ مورد تجزیه وتحلیل قرار گرفتند تا میزان تغییرات در تراکم و رشد عروق خونی نسبت به گروه کنترل به طور دقیق سنجیده شود. نتایج حاصل نشان دادند که عصاره خرفه در نمونه اول توانست ۳۸.۴ درصد ممانعت از رگزایی نسبت به حالت کنترل ایجاد کند که بیانگر اثر قابل توجه این گیاه در کاهش تشکیل عروق جدید است. همچنین، عصاره زرشک سیاه کوهی در نمونه دوم ۱۶.۶ درصد مهار رگزایی نشان داد که اگرچه کمتر از خرفه بود، اما همچنان دارای اثر بازدارنده بر آنژیوژنز محسوب می شود. مهم ترین یافته این مطالعه مربوط به نمونه ترکیبی دو عصاره بود که ۷۳.۳ درصد مهار رگزایی را نشان داد؛ این میزان به طور چشمگیری بیشتر از اثر هر یک از عصاره ها به تنهایی بوده و دلالت بر وجود اثر هم افزایی میان ترکیبات زیست فعال این دو گیاه دارد. در مجموع، یافته های این پژوهش نشان می دهند که عصاره های زرشک سیاه کوهی و خرفه، به ویژه در ترکیب با یکدیگر، می توانند به عنوان منابع طبیعی امیدبخش برای مهار رگزایی و توسعه راهکارهای مکمل در مطالعات مرتبط با سرطان و بیماری های وابسته به آنژیوژنز مورد توجه قرار گیرند.

کلیدواژه ها:

رگزایی ، خرفه ، زرشک سیاه کوهی ، سرطان