نقش التهاب عصبی در پاتوژنز بیماری آلزایمر: نگاهی به یافته های نوین

بیماری آلزایمر یکی از شایع ترین اختلالات نورودژنراتیو وابسته به سن است که با کاهش تدریجی حافظه، اختلالات شناختی و تخریب پیشرونده نورون ها مشخص می شود. شواهد پژوهشی اخیر نشان می دهد التهاب عصبی نقش اساسی در آغاز و پیشرفت این بیماری ایفا می کند. هدف پژوهش حاضر بررسی جامع نقش التهاب عصبی در پاتوژنز بیماری آلزایمر و تحلیل یافته های نوین مرتبط با مسیرهای مولکولی و رویکردهای درمانی هدفمند است. داده های علمی این مطالعه از طریق جستجوی نظام مند در پایگاه اطلاعاتی PubMed با استفاده از کلیدواژه های تخصصی مرتبط با التهاب عصبی و آلزایمر گردآوری گردید. مقالات منتشرشده طی سال های ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۶ پس از غربالگری علمی انتخاب و به صورت تحلیل کیفی مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج نشان داد فعال سازی مزمن میکروگلیا و آستروسیت ها، افزایش تولید سیتوکین های التهابی، تجمع آمیلوئید بتا، هیپرفسفریلاسیون پروتئین تاو، استرس اکسیداتیو و اختلال عملکرد میتوکندری از مهم ترین عوامل ایجاد چرخه پایدار التهاب عصبی و تخریب نورونی هستند. همچنین عوامل مرتبط با افزایش سن، تفاوت های جنسیتی، مسیرهای سیگنالینگ التهابی و محور روده–مغز در تشدید فرآیندهای نورودژنراتیو نقش دارند. یافته ها نشان می دهد راهکارهایی نظیر فعالیت بدنی، داروهای هدفمند ضدالتهاب و ترکیبات طبیعی تنظیم کننده پاسخ ایمنی می توانند در کاهش التهاب عصبی و کند کردن پیشرفت بیماری موثر باشند. در مجموع، التهاب عصبی به عنوان یکی از اهداف درمانی کلیدی در بیماری آلزایمر مطرح بوده و تمرکز بر تنظیم پاسخ های التهابی می تواند زمینه ساز توسعه راهبردهای نوین پیشگیری و درمان این بیماری باشد.

کلیدواژه ها:

آلزایمر ، التهاب عصبی ، میکروگلیا ، آمیلوئید بتا ، پروتئین تاو