تکوین مغز اجتماعی: نقش تجربه های حسی جنینی در سازمان دهی مدارهای عصبی مرتبط با رفتار اجتماعی

توانایی انسان برای برقراری ارتباط اجتماعی، تشخیص چهره و صدا، و درک حالات ذهنی دیگران، بر پایه شبکه ای تخصص یافته از مدارهای عصبی موسوم به «مغز اجتماعی» استوار است که ریشه های تکوینی آن به دوران پیش از تولد بازمی گردد. برخلاف تصور رایج که رحم را محیطی کاملا عاری از محرک حسی می داند، شواهد فزاینده نشان می دهند جنین در سه ماهه دوم و سوم بارداری در معرض طیفی از محرک های حسی، از جمله صدای قلب و صدای مادر، حرکات لمسی و حتی نوسانات نور، قرار دارد. این مقاله مروری به بررسی شواهد مربوط به بلوغ حسی جنینی، مسیرهای عصبی دخیل در پردازش این محرک ها، و نقش آن ها در سازمان دهی اولیه مدارهای عصبی مرتبط با شناخت اجتماعی، از جمله نواحی پردازش صدا و چهره، می پردازد. شواهد حاصل از مطالعات تصویربرداری جنینی و پیگیری های نوزادی نشان می دهند تجربه حسی پیش از تولد می تواند اولویت های ادراکی نوزاد پس از تولد، از جمله ترجیح شنیدن صدای مادر، را شکل دهد. همچنین ارتباط اختلال در تجربه حسی جنینی، ناشی از عواملی نظیر زایمان زودرس یا محرومیت حسی، با اختلال در تکوین مدارهای اجتماعی و افزایش خطر برخی اختلالات رشدی-اجتماعی مورد بحث قرار گرفته است. در پایان، جهت گیری های پژوهشی آینده برای درک بهتر این فرایند تکوینی حساس ارائه شده است.

کلیدواژه ها:

مغز اجتماعی ، تجربه حسی جنینی ، شناخت اجتماعی ، پردازش صدای مادر ، زایمان زودرس ، مدارهای عصبی اجتماعی