کارآفرینی اجتماعی در ورزش عراق: شواهدی از ابتکارات جامعه برای تاثیر مثبت اجتماعی

در سال های اخیر تلاقی کارآفرینی اجتماعی و ورزش به دلیل پتانسیل آن برای پرداختن به مسائل اجتماعی و تقویت توسعه مثبت جامعه، توجه قابل توجهی را در سطح جهانی به خود جلب کرده است. با این حال در شرایط عراق، جایی که آشفتگی سیاسی اجتماعی، انسجام و توسعه اجتماعی را مختل کرده است، نیاز اساسی به بررسی اثر بخشی کارآفرینی اجتماعی در ورزش به عنوان ابزاری برای تحریک تغییرات اجتماعی مثبت وجود دارد. علیرغم پتانسیل شناخته شده ورزش به عنوان ابزاری برای توسعه اجتماعی (اسپایج، ۲۰۰۹)، شواهد تجربی محدودی در مورد تاثیر ابتکارات اجتماعی ناشی از کارآفرینی اجتماعی در چشم انداز ورزشی عراق وجود دارد. عراق کشوری که ده ها سال درگیر درگیری و بی ثباتی است، با چالش های اجتماعی متعددی از جمله شکاف های فرقه ای، بیکاری جوانان و دسترسی محدود به آموزش و مراقبت های بهداشتی مواجه است (هارتمن و کوارتک، ۲۰۱۱). در میان این چالش ها، ورزش به عنوان یک راه بالقوه برای تقویت انسجام اجتماعی، ارتقای سلامت و رفاه و توانمندسازی جوامع به حاشیه رانده شده ظاهر شده است (دس، ۲۰۰۷). عراق با انبوهی از چالش های اجتماعی از جمله شکاف های فرقه ای، نابرابری های اقتصادی و تلاش های بازسازی پس از جنگ مواجه است. این مسائل با عدم دسترسی به آموزش با کیفیت، فرصت های شغلی محدود و زیرساخت های ناکافی تشدید می شوند که همگی به احساس ناتوانی و طرد اجتماعی به خصوص در میان جوامع حاشیه نشین منجر شده است. در این زمینه ورزش این پتانسیل را دارد که به عنوان وسیله ای برای ارتقای انسجام اجتماعی، تقویت تاب آوری جامعه و پرداختن به مسائل ضروری اجتماعی عمل کند. با وجود این پتانسیل، تحقیقات کمی در مورد بررسی نقش کارآفرینی اجتماعی در استفاده از ورزش برای تاثیر اجتماعی مثبت در عراق وجود دارد. در این راستا محققان بر نقش کارآفرینان اجتماعی در بسیج منابع، ایجاد شبکه ها و اجرای طرح های پایداری که جوامع را توانمند می سازد و توسعه فراگیر را تقویت می کند تاکید کرده اند (هاف، ۲۰۰۵). در نتیجه هدف این تحقیق پر کردن این شکاف با بررسی عوامل موثر بر کارآفرینی اجتماعی و چالش ها و راهکارهای ارتقای آن در ورزش عراق است. این تحقیق از طریق تجزیه و تحلیل تجربی و مشارکت ذینفعان بینش های ارزشمندی را در مورد پتانسیل کارآفرینی اجتماعی مبتنی بر ورزش برای ایجاد تغییرات اجتماعی مثبت در عراق ارائه می کند. روش تحقیق رویکرد تحقیق کیفی بود که از استراتژی تحلیل مضمون یا تماتیک استفاده شد. پژوهش از نظر هدف کاربردی بود و از مصاحبه نیمه ساختار یافته و گروه های متمرکز به منظور جمع آوری داده ها استفاده شد. جامعه آماری کسانی انتخاب شدند که با ورزش عراق آشنایی داشته و پژوهش هایی مرتبط با کارآفرینی اجتماعی انجام داده باشند که این جامعه آماری عبارت بود از اساتید دانشگاه و مدیران سازمان های ورزشی در عراق. نمونه آماری به صورت در دسترس انتخاب شد. استراتژی نمونه گیری رسیدن به اشباع نظری بود که بدین منظور ده نفر به عنوان نمونه در این تحقیق مشارکت کردند. بر اساس مطالعات کتابخانه ای، بررسی و مطالعات آرشیوی اطلاعاتی استخراج شد که از آن برای تعریف سوالات مصاحبه استفاده شد. به منظور تایید روایی و پایایی در تحقیق کیفی، قابل اعتماد بودن و تقویت پژوهش چهار راهبرد شامل اعتبار، قابل اعتماد بودن، قابلیت انتقال و تاییدپذیری در نظر گرفته شد. یافته ها: با توجه به اطلاعات به دست آمده در این پژوهش مشخص شد از انگیزه های افراد و سازمان ها برای مشارکت در کارآفرینی اجتماعی در ورزش عراق شامل پاسخ به نیازهای اجتماعی، تجربیات شخصی از چالش های پیرامون ورزش، عراق، فرصت های اقتصادی، وحدت و انسجام جامعه عراق، به دست آوردن شهرت و اعتبار و نوع دوستی و مسئولیت اجتماعی بود. از جمله رایج ترین اشکال ابتکارات کارآفرینی اجتماعی در ورزش عراق؛ برنامه های توسعه، جوانان، توانمندسازی زنان، مشارکت و یکپارچگی جامعه و سلامت و رفاه جامعه و سرمایه گذاری در زیرساخت ها بود. موانع بالقوه برای گسترش طرح های کارآفرینی اجتماعی در بخش ورزش عراق عبارت بود از بی ثباتی سیاسی و نگرانی های امنیتی، کمبود زیرساخت ها، محدودیت مالی، چالش های اقتصادی - اجتماعی و هنجارهای فرهنگی و اجتماعی. در نهایت از راهکارهای غلبه بر موانع کارآفرینی اجتماعی عبارت بود از تقویت امنیت و ثبات، سرمایه گذاری در زیرساخت ها، تنوع منابع مالی، تقویت ظرفیت نهادی، ساده سازی و فرآیندهای نظارتی، توانمندسازی جوامع محلی، افزایش آگاهی و حمایت. نتیجه گیری: بررسی ابتکارات کارآفرینی اجتماعی در ورزش عراق مجموعه ای غنی از تلاش ها را با هدف ایجاد تاثیر اجتماعی مثبت در حوزه های مختلف نشان می دهد از توسعه جوانان و توانمندسازی زنان تا ادغام جامعه و سرمایه گذاری زیرساختی. این ها طرح ها نمونه ای از پتانسیل دگرگون کننده ورزش در رسیدگی به چالش های اقتصادی اجتماعی و پرورش جوامع فراگیر هستند. کارآفرینان اجتماعی در عراق با استفاده از قدرت ورزش به عنوان کاتالیزوری برای تغییر راه را برای آینده ای انعطاف پذیرتر، عادلانه تر و به هم پیوسته تر هموار می کنند. به عنوان نمونه یکی از انگیزه های اولیه شناسایی شده ضرورت پرداختن به نیازهای ضروری اجتماعی در جامعه عراق از طریق ابتکارات مرتبط با ورزش است. با استفاده از ورزش به عنوان بستری برای تغییرات اجتماعی، افراد و سازمان ها می توانند به طور مستقیم با ارتقای سلامت و رفاه، ترویج فراگیری و پرداختن به مسائلی مانند نابرابری جنسیتی و توانمندسازی جوانان بر جوامع تاثیر بگذارند. چنین ابتکاراتی با اهداف توسعه پایدار سازمان ملل متحد به ویژه اهداف مرتبط با سلامت و رفاه، آموزش با کیفیت، برابری جنسیتی و کاهش نابرابری ها طنین انداز می شود (کوو و همکاران، ۲۰۱۰).

کلیدواژه ها:

کارآفرینی اجتماعی ، عراق ، توسعه ورزش ، ابتکارات نوآورانه