نمادشناسی آرایه های سازه های چوبی عاشورایی؛ مطالعه موردی شیدانه های دزفول

شیدونه ها، سازه های چوبی و تزیینی آیین های محرم در دزفول، بازتاب دهنده هنر مردمی، باورهای مذهبی و هویت فرهنگی– تاریخی این منطقه اند. این پژوهش با رویکرد نمادشناسی تصویری به بررسی نقش مایه ها، نگاره ها و تکنیک های تزئینی شیدونه های سنتی و معاصر پرداخته و مفاهیم فرهنگی، دینی و هنری آن ها را تحلیل می کند. پرسش اصلی پژوهش معنای نقوش و نقش آن ها در آیین های عزاداری محرم است. روش تحقیق توصیفی– تحلیلی و مبتنی بر مشاهدات میدانی، مصاحبه با هنرمندان محلی و تحلیل بصری نمونه هاست. یافته ها نشان می دهند که شیدونه ها ضمن حفظ عناصر سنتی، تحت تاثیر جریان های نوگرایانه دچار تحول در فرم، رنگ و سبک شده اند و علاوه بر وجه آیینی، به تقویت همبستگی اجتماعی و انتقال مفاهیم مذهبی به نسل های جدید کمک می کنند. این پژوهش اهمیت شیدونه ها را به عنوان اسناد تصویری فرهنگ مذهبی جنوب ایران و ظرفیت آن ها در طراحی و هنر معاصر برجسته می سازد.

کلیدواژه ها:

شیدانه ، نمادشناسی ، نقوش سنتی ، آیین محرم ، هنر مذهبی