تاثیر خستگی بر فعالیت الکتریکی عضلات در بیماران مبتلا به کمردرد

مقدمه و هدف: کمردرد یکی از شایع ترین مشکلات سلامت عمومی در جهان است که حدود ۶۰ تا ۸۰ درصد افراد حداقل یک بار در طول زندگی آن را تجربه می کنند و میزان شیوع سالانه آن ۱۸.۶ درصد گزارش شده است. از مهم ترین مکانیسم های دخیل در پاتوفیزیولوژی این اختلال، اختلال در کنترل عصبی عضلانی عضلات تنه و بروز خستگی عضلانی زودرس است که نقش محوری در شروع، تداوم و عود کمردرد دارد. خستگی عضلانی نه تنها ظرفیت تولید نیرو را کاهش می دهد، بلکه الگوی فعالیت الکتریکی عضلات را به شکل قابل اندازه گیری تغییر می دهد؛ به طوری که این تغییرات از طریق الکترومیوگرافی سطحی (sEMG) به عنوان ابزاری غیرتهاجمی قابل ثبت و تحلیل است. شاخص هایی نظیر فرکانس میانه (Median Frequency) و دامنه RMS از پرکاربردترین معیارهای ارزیابی خستگی در مطالعات بالینی هستند و ثابت شده است که بیماران مبتلا به کمردرد در مقایسه با افراد سالم، کاهش سریع تر و معنادارتری در فرکانس میانه سیگنال EMG عضلات پاراورتبرال از خود نشان می دهند. با توجه به اهمیت این یافته ها در تشخیص، پیشگیری از عود و طراحی برنامه های توانبخشی، هدف از انجام مطالعه حاضر، بررسی تاثیر خستگی بر فعالیت الکتریکی عضلات در بیماران مبتلا به کمردرد می باشد. روش کار: در این مطالعه، جستجوی جامعی در پایگاه های داده (SID، Science Direct، PubMed، Google Scholar، Magiran) برای بازه زمانی ۲۰۰۰ تا ۲۰۲۶ با کلیدواژه های خستگی عضلانی، الکترومیوگرافی، کمردرد، Muscle Fatigue، Electromyography و Low Back Pain انجام شد. در جستجوی اولیه در مجموع ۳۲۷ مقاله یافت شد که پس از بررسی محتوا و ارتباط موضوعی، مقالات مرتبط برای تحلیل نهایی انتخاب شدند. معیارهای انتخاب شامل مقالاتی بود که به بررسی تغییرات سیگنال EMG در حین پروتکل های خستگی در بیماران کمردردی پرداخته، فایل کامل آن ها در دسترس بوده و به زبان فارسی یا انگلیسی در نشریات علمی معتبر منتشر شده بودند. مقالاتی که آزمودنی های آن ها دچار آسیب یا ناهنجاری های همراه بودند یا موضوع آن ها ارتباط مستقیمی با محورهای اصلی پژوهش نداشت، از بررسی خارج شدند. پروتکل های خستگی مورد بررسی عمدتا شامل آزمون Biering-Sørensen، بلندکردن بارهای تکراری و انقباض ایزومتریک پایدار بودند. بحث و نتیجه گیری: نتایج نشان داد که خستگی عضلانی تغییرات مشخص و قابل اندازه گیری در سیگنال EMG بیماران مبتلا به کمردرد ایجاد می کند که با افراد سالم تفاوت معنادار دارد. مهم ترین این تغییرات، کاهش سریع تر فرکانس میانه سیگنال EMG عضلات پاراورتبرال، به ویژه erector spinae و multifidus، در طی انجام پروتکل های خستگی در بیماران کمردردی بود. این کاهش فرکانس بازتاب دهنده خستگی پذیری زودهنگام واحدهای حرکتی تندانقباض (Type II) و کاهش سرعت هدایت عصبی عضلانی در این بیماران است که ریشه در تغییرات متابولیک درون عضله در حین انقباض مکرر دارد. به موازات کاهش فرکانس میانه، افزایش دامنه RMS سیگنال EMG در مراحل

کلیدواژه ها:

خستگی عضلانی ، الکترومیوگرافی ، کمردرد ، Muscle Fatigue ، Electromyography ، Low Back Pain