آینده نگاری تهدیدات امنیتی در منطقه جنوب شرق ایران

عبدالرضا باقری

آینده نگاری تهدیدات امنیتی در منطقه جنوب شرق ایران

محل انتشار: فصلنامه آینده پژوهی دفاعی، دوره: 11، شماره: 40

سال انتشار: 1405

نوع سند: مقاله ژورنالی

زبان: فارسی

مشاهده: 39

فایل این مقاله در 41 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

دریافت فایل کامل مقاله

صدور گواهی نمایه سازی
من نویسنده این مقاله هستم

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

https://civilica.com/doc/2673576

شناسه ملی سند علمی:

JR_DFSR-11-40_001

تاریخ نمایه سازی: 14 مرداد 1405

چکیده مقاله:

زمینه و هدف: منطقه جنوب شرق ایران به دلیل موقعیت ژئوپلیتیک ویژه، در معرض تهدیدات امنیتی پیچیده و چندلایه ای قرار دارد. رویکردهای سنتی ارزیابی تهدید به دلیل ماهیت خطی و تک بعدی قادر به تحلیل پویایی های این محیط نبوده و منجر به غافلگیری راهبردی می شوند. هدف این پژوهش، آینده نگاری تهدیدات امنیتی در این منطقه با ارائه یک چارچوب تحلیلی- راهبردی نوین است.روش پژوهش: این پژوهش از نوع کیفی و با رویکرد آینده نگاری راهبردی انجام شد. چارچوب نظری آن، تلفیق «نظریه سیستم های پیچیده» و «پارادایم آینده نگاری» بود. داده ها از طریق مصاحبه نیمه ساختاریافته با ۲۵ خبره و مطالعات اسنادی گردآوری و با استفاده از تحلیل مضمون، تحلیل ساختاری (MICMAC) و سناریونگاری تحلیل شدند.یافته ها: تحلیل ساختاری نشان داد دو عامل «سطح توسعه اقتصادی-اجتماعی در استان» و «میزان همکاری و کنترل امنیتی افغانستان» به عنوان عوامل کلیدی عدم قطعیت، هسته سیستم را شکل می دهند. تقاطع این دو عامل، چهار سناریوی محتمل آینده را ترسیم کرد: آرامش پایدار، امنیت شکننده، ناامنی کنترل شده و طوفان کامل. تحلیل نقش عوامل، اهمیت حیاتی عوامل تنظیم گر (سرمایه اجتماعی و کارایی حکمرانی محلی) را در تعدیل تاب آوری سیستم آشکار ساخت.نتیجه گیری: آینده امنیتی منطقه، یک سرنوشت قطعی نیست بلکه حاصل انتخاب های راهبردی امروز در مدیریت تعامل این دو محور کلیدی است. نوآوری پژوهش، ارائه یک «چارچوب حکمرانی تطبیقی» شامل سبد نشانگرهای پایش، ساختار دبیرخانه راهبردی و الگوی تصمیم گیری مبتنی بر سناریو است که شکاف بین تحلیل آینده نگر و اقدام عملیاتی را پر می کند.

کلیدواژه ها:

آینده نگاری تهدیدات ، امنیت مرزی ، جنوب شرق ایران ، سیستم های پیچیده ، سناریونگاری

نویسندگان

عبدالرضا باقری

استادیار سیاست گذاری عمومی، دانشکده علوم و فنون فارابی، تهران، ایران

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :

ابراهیم زاده، عیسی. (۱۳۹۹). تحولات ژئوپلیتیکی و امنیت مرزها با ...
ابراهیم زاده، عیسی.(۱۳۹۸). جغرافیای ناحیه ای جنوب شرق ایران با ...
اسدی کیا، بهناز. (۱۴۰۰). تحولات افغانستان و نقشه ژئوپلیتیکی منطقه. ...
افتخاری، اصغر. (۱۳۹۸). ژئوپلیتیک مرزهای ایران: چالش ها و فرصت ...
اکوانی، سیدحمداله. موسوی نژاد، سیدولی. (۱۳۹۲). نظریه آشوب؛ مدلی برای ...
الهامی، امیرحسین. برهانی، کاظم و پورمظاهری، محمد امین.(۱۴۰۱). آینده نگاری ...
جهانشاهی، علی. بیک بلندی، علی اصغر. راه چمنی، علیرضا. سراقی، ...
آمایش اقلیم دفاعی منطقه جنوب شرق کشور و اهمیت آن در سناریوهای طرحریزی عملیات های نظامی [مقاله ژورنالی]
خمری، منصور و معمری، ابراهیم .(۱۳۹۷). تحلیل و ارزیابی استراتژی ...
رفیع، حسین و بختیاری جامی، محسن.(۱۴۰۱). هژمونی آمریکا در افغانستان ...
رفیعیان، محسن و شیخ ویسی، محمدمهدی .(۱۴۰۲). تحلیل و شناسایی ...
زالی، نادر. حیدری، صفورا و ابی زاده، سامان .(۱۴۰۰). بررسی ...
آینده پژوهی پیامدهای امنیتی بحران منابع آبی در نواحی مرزی ایران [مقاله ژورنالی]
سازمان برنامه و بودجه. (۱۴۰۱). آیین نامه نظام پایش و ...
شیروانی ناغانی، مسلم. یوسفی، اشکان و گروسی، امیر.(۱۴۰۰). آینده نگاری ...
علیزاده، عظیم.(۱۴۰۰). آینده نگاری راهبردی در امنیت داخلی؛ ارائه الگوی ...
کاظمی بیدختی، محمدابراهیم، مقصودی، مجتبی و جلالی، رضا.(۱۴۰۳). عوامل موثر ...
کاویانی، حسن. ابراهیمی، حسین و ساعدی، بیژن .(۱۳۹۸). آینده پژوهی ...
واکاوی دلایل توسعه نیافتگی اقتصادی و تاثیر آن بر امنیت جنوب شرق ایران (مطالعه موردی: استان سیستان و بلوچستان) [مقاله ژورنالی]
Akvani, Seyed Hamdollah; Mousavinejad, Seyed Vali. (۲۰۱۳). Chaos Theory; A ...
URL:https://www.ipsajournal.ir/article_۲۰۴.html [in Persian].. ...
Alizadeh, Azim. (۲۰۲۱). Strategic Foresight in Internal Security; Presenting a ...
URL:https://journals.sndu.ac.ir/article_۱۷۸۴.html [in Persian].. ...
Asadikia, Behnaz.(۱۴۰۰). Developments in Afghanistan and the Geopolitical Map of ...
URL:https://peace-ipsc.org/fa [in Persian].. ...
Bell, W. (۲۰۰۳). Foundations of Futures Studies. Transaction Publishers.. ...
Berkeley, A. (۲۰۱۸). Threat Foresight in National Security. Routledge Press.. ...
Buzan, B., & Hansen, L. (۲۰۰۹). The Evolution of International ...
Caballero-Anthony, M. (۲۰۱۶). An Introduction to Non-Traditional Security Studies. SAGE ...
Davis, Z. (۲۰۲۳). Adaptive Strategy in Complex Threat Environments. Journal ...
Ebrahimezadeh, Isa. (۲۰۱۹). Regional Geography of Southeastern Iran with Emphasis ...
Ebrahimezadeh, Isa. (۲۰۲۰). Geopolitical Developments and Border Security with Emphasis ...
URL:https://jse.sndu.ac.ir/article_۲۱۴۱_۴b۷f۶۵۳۵c۷۷۸۱abcd۵۳fbf۰c۳e۳eac۷a.pdf [in Persian].. ...
Eftekharī, Asghar. (۲۰۱۹). Geopolitics of Iran's Borders: Challenges and Opportunities. ...
Elhami, Amirhossein; Borhani, Kazem; Pourmazhari, Mohammad Amin. (۲۰۲۲). Strategic Foresight ...
URL:https://journals.sndu.ac.ir/article_۲۱۷۵.html [in Persian].. ...
Floyd, R. (۲۰۱۹). The Morality of Security: A Theory of ...
Gavin, F. (۲۰۲۱). Foresight Methods for Security Analysis. Oxford University ...
Hanafi, Ali; Moniri, Kamel. (۲۰۱۹). Defense Climate Planning of the ...
Horton, A. (۱۹۹۹). A simple guide to successful foresight. Foresight, ...
Inayatullah, S. (۲۰۰۸). Six pillars: futures thinking for transforming. Foresight, ...
Jahanshahi, Ali; Bik Bolandi, Ali Asghar; Rah Chamanī, Alireza; Saraqī, ...
URL:https://journals.sndu.ac.ir/article_۳۷۳۳.html[in Persian].. ...
Kaplan, R. (۲۰۱۶). The Revenge of Geography. Random House.. ...
Kāviyani, Hasan; Ebrahimi, Hossein; Sāedi, Bijan. (۲۰۱۹). Futurology of Probable ...
URL:https://journals.sndu.ac.ir/article_۵۹۹.html[in Persian].. ...
Kazemi Bidokhti, Mohammad Ebrahim; Maqsoudi, Mojtaba; Jalali, Reza. (۲۰۲۴). Effective ...
Khamri, Mansour; Mamari, Ebrahim. (۲۰۱۸). Analysis and Evaluation of Sustainable ...
URL:https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/۱۷۷۳۵۳۱/[in Persian].. ...
Kiyāni, Vahid; Taheri, Mohsen. (۲۰۲۲). Analyzing the Causes of Economic ...
URL:https://pg.um.ac.ir/article_۴۰۲۵۳_ee۱۴e۰۴۲۰۷۹dde۶۲۸۱eace۸۱۰۳۰۴۴fbd.pdf[in Persian].. ...
Marsh, N. (۲۰۱۹). Complex Threat Assessment. Palgrave Macmillan.. ...
Martin, B. R. (۱۹۹۵). Foresight in science and technology. Technology ...
McLennan, S. (۲۰۱۹). Human Security and Future Threats: Rethinking Security ...
Miles, I. (۲۰۱۰). The development of foresight in the UK. ...
Morgan, M. G., & Henrion, M. (۱۹۹۰). A Guide to ...
Nye, J. S. (۲۰۱۷). Deterrence and Dissuasion in Cyberspace. International ...
OECD (۲۰۱۹). Strategic Foresight for Better Policies. Paris: OECD Publishing.. ...
Peters, M. A. (۲۰۲۰). Strategic Foresight and Security Policy. Springer.. ...
Peterson, R. (۲۰۲۰). Path Dependency in National Security Policy: Historical ...
Planning and Budget Organization. (۲۰۲۲). Regulations of the Monitoring and ...
Popper, R. (۲۰۰۸). Foresight methodology. In The Handbook of Technology ...
Porter, A. L. (۲۰۰۴). Technology foresight: Types and methods. International ...
Rafi', Hossein; Bakhtiari Jami, Mohsen. (۲۰۲۲). American Hegemony in Afghanistan ...
URL:https://journals.ikiu.ac.ir/article_۲۸۶۶.html[in Persian].. ...
Rafieian, Mohsen; Sheikh Veisi, Mohammad Mahdi. (۲۰۲۳). Analysis and Identification ...
URL:https://civilica.com/doc/۱۸۰۵۰۰۷/[in Persian].. ...
Raford, N. (۲۰۱۷). Forecasting Wild Cards in National Security. RAND ...
Rosenau, J. (۲۰۱۹). Chaos Theory in Security Studies: Understanding Nonlinear ...
Salotti, S., Heink, U., & Marquard, E. (۲۰۱۹). The use ...
Shirvani Naghani, Moslem; Yousefi, Ashkan; Gharousi, Amir. (۲۰۲۱). Strategic Foresight ...
URL:https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/۲۲۴۸۹۷۹/[in Persian].. ...
Terrorism Monitor. (۲۰۲۳). Monthly Assesment of ISIS-K Activity in Afghanistan. ...
Thompson, W. (۲۰۲۲). Resilience-Based Security Planning. MIT Press.. ...
United Nations Development Programme (UNDP). (۲۰۲۱). Iran Human Development Report: ...
UNSG. (۲۰۲۱). Our Common Agenda. United Nations ...
URL: https://academic.oup.com/isq/article-abstract/۳۵/۲/۲۱۱/۱۷۹۵۷۰۴. ...
Vorós, J. (۲۰۰۳). A generic foresight process framework. Foresight, ۵(۳), ...
Walt, S. M. (۱۹۹۱). The Renaissance of Security Studies. International ...
Zāli, Nader; Heidari, Safoura; Abizadeh, Saman. (۲۰۲۱). Investigating the Reciprocal ...
URL:https://jhgr.ut.ac.ir/article_۷۸۱۳۳.html [in Persian].. ...
Zeynti Fakhrābād, Mohammad Mahdi; Asgari Moghaddam, Mostafa. (۲۰۲۱). Futurology of ...

نمایش کامل مراجع