بررسی نقش هوش مصنوعی در شناسایی الگوهای پنهان علائم و نشانه های اختلالات روانی از دید دانشجویان روانشناسی و مشاوره

پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش هوش مصنوعی در شناسایی الگوهای پنهان علائم و نشانه های اختلالات روانی از دیدگاه دانشجویان روانشناسی و مشاوره طراحی و اجرا شد. جامعه آماری این مطالعه شامل تمامی دانشجویان مقاطع تحصیلات تکمیلی رشته های روانشناسی و مشاوره بود. نمونه گیری به روش هدفمند انجام شد تا تنوع در گرایش های تحصیلی، سن و میزان آشنایی با فناوری های نوین در نمونه لحاظ شود. در مجموع، ۱۵ دانشجو برای شرکت در پژوهش انتخاب شدند و داده ها از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته جمع آوری گردید. تحلیل داده ها با استفاده از روش تحلیل مضمون و با تاکید بر استخراج الگوهای نگرشی، دغدغه ها و چشم اندازهای دانشجویان نسبت به کاربرد فناوری در تشخیص های بالینی انجام گرفت. نتایج مطالعه نشان داد که از دیدگاه دانشجویان، هوش مصنوعی دارای قابلیت های تحول آفرینی است که مهم ترین آن ها شامل شناسایی دقیق الگوهای رفتاری پنهان، تحلیل همزمان داده های حجیم و افزایش سرعت و دقت در فرآیند غربالگری اولیه است. در مقابل، دانشجویان با چالش ها و نگرانی هایی مواجه بودند که شامل احتمال خطای محاسباتی در داده های پیچیده انسانی، نبود درک همدلانه در ابزارهای هوشمند و دغدغه های اخلاقی مربوط به حریم خصوصی مراجعان است. همچنین شرکت کنندگان بر ضرورت حفظ نقش محوری متخصص، لزوم ترکیب قضاوت بالینی با تحلیل های الگوریتمی و اهمیت ارتقای سواد فناورانه در میان روانشناسان تاکید کردند. توصیه می شود که سیاست گذاران آموزشی و برنامه ریزان درسی، واحدهای آموزشی مرتبط با کاربرد هوش مصنوعی را در سرفصل های دروس روانشناسی و مشاوره گنجانده و کارگاه های عملی برای آشنایی با ابزارهای نوین تشخیصی برگزار کنند. چنین اقداماتی می تواند آمادگی حرفه ای دانشجویان را برای مواجهه با تحولات دیجیتال ارتقا دهد و بستری هوشمند و دقیق تر برای تشخیص و درمان اختلالات روانی در آینده فراهم نماید.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، الگوهای پنهان تشخیصی ، علائم اختلالات روانی ، دانشجویان روانشناسی ، تحلیل مضمون