مسئولیت اجتماعی دانشگاه در راستای صیانت از حق مولف

دانشگاه به عنوان یکی از نهادهای اثرگذار و مولد در عرصه علم و فرهنگ، مسئولیتی فراتر از آموزش و پژوهش در برابر جامعه دارد. یکی از مهم ترین ابعاد این مسئولیت، صیانت از حقوق مولفان و پدیدآورندگان آثار علمی، ادبی و هنری است. احترام به حق مولف نه تنها یک الزام قانونی، بلکه نشانه ی بلوغ فرهنگی، اخلاقی و اجتماعی یک جامعه می باشد. در سال های اخیر، از یک سو، گسترش پدیده هایی همچون کپی برداری غیرمجاز، دانلودهای غیرقانونی، انتشار اثر بدون اجازه مولف و از سوی دیگر، ضعف آگاهی نسبت به حقوق مالکیت فکری، ایفای مسئولیت از سوی دانشگاه ها را بعنوان یک مسئولیت اجتماعی در این حوزه برجسته کرده است. سوال اینجاست که دانشگاه چگونه می تواند از حق مولف صیانت نماید و در این خصوص اثرگذاری لازم را داشته باشد؟ در این مقاله با روش تحلیلی–توصیفی، این پاسخ حاصل می شود که دانشگاه می تواند با آموزش صحیح در گروه های مختلف علمی، اساتید و خصوصا دانشجویان را با قوانین و مقررات حقوق مالکیت فکری آشنا نموده و با توصیه های لازم و تشویق به رعایت حق مولف باعث برجستگی فرهنگ احترام به حق مولف در کشور شود. همچنین احترام اساتید محترم دانشگاه به حق مولف و پرهیز از تخلف پژوهشی (به دلایلی همچون حمایت نشدن مادی، کمبود وقت و کمی بودن شاخص های ترفیع و ارتقاء)، اجبار نکردن دانشجویان به ارائه کارهای تحقیقی و پژوهشی، ایجاد مراکز هوش مصنوعی در راستای آموزش استفاده صحیح و منصفانه از ابزارهای مربوطه، ایجاد کمیته های اخلاق در پژوهش و تبلور نمودن اصل صیانت از حق مولف حتی در موارد بسیار جزئی از سوی دانشگاه، می تواند گام بسیار مهمی برای توسعه فرهنگی، اخلاقی و علمی دانشجویان، شهروندان و سایر آحاد جامعه باشد.

کلیدواژه ها:

مسئولیت اجتماعی ، دانشگاه ، حق مولف ، مالکیت فکری ، اخلاق پژوهش