تحلیل تطبیقی اختیارات شهردار در نظام حقوقی ایران و فرانسه

پژوهش حاضر با رویکرد تطبیقی و روش توصیفی - تحلیلی به واکاوی جایگاه و حدود اختیارات شهردار در دو نظام حقوقی ایران و فرانسه می پردازد تا از رهگذر تحلیل شباهتها و تفاوتها راهکارهایی برای ارتقای کارآمدی و استقلال نهادی مدیریت شهری ایران ارائه کند. داده ها از مطالعه اسناد حقوقی قوانین مادر شهری و منابع کتابخانه ای و اینترنتی فارسی و انگلیسی گردآوری و با تحلیل ساختاری کارکردی مقایسه شده اند. یافته ها نشان می دهد که در فرانسه، قواعد تمرکززدایی، مرزهای شفاف اختیارات و استقلال مالی اجرایی ثبات و پاسخگویی مدیریت شهری را تقویت کرده است، در حالی که در ایران پراکندگی، مقررات، تعدد نهادهای مداخله گر و وابستگی ساختاری به دولت مرکزی موجب تضعیف استقلال نهادی و مانع تحقق مدیریت یکپارچه شهری شده است. نتیجه گیری حاکی از آن است که گذار به الگوی کارآمد نیازمند اصلاحات حقوقی و نهادی، بازتعریف نسبت شورا-شهردار و تقویت اختیارات و امنیت شغلی شهردار است. بر این اساس سه پیشنهاد کلیدی ارائه می شود: (۱) تدوین قانون مادر مدیریت شهری با تعیین مرزهای نهادی روشن و تثبیت دوره خدمت شهردار (۲) کاهش مداخلات دولت مرکزی و تخصیص منابع مالی پایدار به شهرداری ها (۳) استفاده بومی شده از تجارب موفق تمرکززدایی به ویژه مدل فرانسوی با توجه به شرایط فرهنگی و حقوقی ایران.

کلیدواژه ها:

شهرداری ، شهردار ، شورای شهر ، مدیریت یکپارچه شهری ، نظام حقوقی ایران ، نظام حقوقی فرانسه ، حکمرانی شهری ، مقایسه حقوقی