اثربخشی آموزش مثبت گرایی بر کنترل عواطف و انسجام روانی والدین کودکان اوتیسم شهر اصفهان

هدف پژوهش حاضر بررسی اثربخشی آموزش مثبت گرایی بر کنترل عواطف و انسجام روانی والدین کودکان مبتلا به اختلال طیف اوتیسم در شهر اصفهان بود. روش پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون- پس آزمون همراه با گروه کنترل بود. جامعه ی آماری شامل کلیه ی والدین کودکان اوتیسم مراجعه کننده به مراکز توانبخشی و آموزشی شهر اصفهان در سال ۱۴۰۴ بود که از میان آنها ۳۰ نفر به صورت در دسترس انتخاب و به طور تصادفی در دو گروه آزمایش (۱۵ نفر) و کنترل (۱۵ نفر) گماشته شدند. ابزار گردآوری داده ها شامل پرسش نامه ی کنترل عواطف (گراس و جان ۲۰۰۳) اندازه گیری مولفه های خشم، اضطراب، افسردگی و شادی و مقیاس انسجام روانی آنتونوفسکی (۱۹۷۹) شامل مولفه های فهم، پذیری، کنترل پذیری و معناداری بود. گروه آزمایش در ۸ جلسه ی ۹۰ دقیقه ای آموزش مثبت گرایی سلیگمن و همکاران ترجمه ی داورپناه (۱۳۹۱) شرکت کرد، در حالی که گروه کنترل هیچ مداخله ای دریافت نکرد. داده ها با استفاده از آزمون کوواریانس چندمتغیره تحلیل شدند. نتایج نشان داد آموزش مثبت گرایی موجب بهبود معنادار در کنترل عواطف و افزایش سطح انسجام روانی والدین نسبت به گروه کنترل شد (p < ۰/۰۵). میزان تغییر کنترل عواطف ۱۱/۳ و میزان تغییر انسجام روانی ۱۴/۱ درصد در پس آزمون بوده است. همچنین نتایج تحلیل کوواریانس نشان داد آموزش مثبت گرایی موجب کاهش معنادار مولفه های هیجانات منفی شامل خشم، اضطراب و افسردگی و افزایش مولفه شادی در گروه آزمایش شد (p < ۰/۰۵). در بعد انسجام روانی، نیز میانگین نمرات مولفه های فهم، پذیری، کنترل پذیری و معناداری در مرحله پس آزمون نسبت به پیش آزمون افزایش معنادار نشان داد (p < ۰/۰۵). این یافته ها بیانگر آن است که آموزش مثبت گرایی رویکردی اثربخش برای ارتقای سلامت روان و سازگاری هیجانی والدین کودکان اوتیسم محسوب می شود.

کلیدواژه ها:

آموزش مثبت گرایی ، کنترل عواطف ، انسجام روانی ، والدین ، اوتیسم