کاربرد فناوری های مبتنی بر علوم اعصاب هوش مصنوعی و متاورس در مشاوره تحصیلی

مشاوره تحصیلی نقش مهمی در هدایت آموزشی و شغلی دانش آموزان ایفا می کند. امروزه با پیشرفت فناوری های نوین، رویکردهای سنتی مشاوره در حال دگرگونی است و ابزارهای مبتنی بر علوم اعصاب، هوش مصنوعی و متاورس به حوزه مشاوره تحصیلی وارد شده اند. این مقاله مروری به بررسی کاربردهای این فناوری های نوین در مشاوره تحصیلی می پردازد. ابتدا مبانی نظری مشاوره تحصیلی و روش های سنتی تبیین می شود. سپس نقش فناوری های علوم اعصاب مانند نوروفیدبک و شناخت عصب روانشناختی، سامانه های هوش مصنوعی (نظیر مشاوران مجازی و تحلیل گرهای داده) و محیط های متاورسی و واقعیت مجازی در ارتقای فرآیند مشاوره تحصیلی بررسی می گردد. مطالعات جدید نشان می دهد این فناوری ها می توانند به شخصی سازی، افزایش تعامل مشاوره و بهبود پیامدهای تحصیلی و روانی دانش آموزان کمک کنند (برای مثال مشاوره در محیط متاورس بهبود انگیزش و عملکرد تحصیلی را موجب شده است). همچنین نمونه های موردی از کشورهای پیشرو آمریکا، ژاپن، کره جنوبی، فنلاند و چین ارائه شده و وضعیت فعلی ایران در مقایسه با آنها تحلیل می شود. یافته ها حاکی از آن است که علی رغم رشد چشمگیر پروژه های پایلوت در جهان، نظام آموزشی ایران هنوز در مراحل اولیه بهره گیری از این فناوری ها قرار دارد. در پایان نتیجه گیری جامع به همراه پیشنهادهای سیاستی برای به کارگیری موثر و بومی سازی این نوآوری ها در نظام مشاوره تحصیلی ایران ارائه شده است.

کلیدواژه ها:

مشاوره تحصیلی ، علوم اعصاب تربیتی ، هوش مصنوعی ، متاورس ، واقعیت مجازی ، نوروفیدبک