نقش بازی های دیجیتال و گیمیفیکیشن در افزایش انگیزه و یادگیری پایدار دانش آموزان دوره ابتدایی و متوسطه

هدف: پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی کاربرد بازی های دیجیتال آموزشی و عناصر گیمیفیکیشن بر افزایش انگیزه تحصیلی و یادگیری پایدار دانش آموزان دوره های ابتدایی و متوسطه اول شهرستان دامغان انجام شد. روش: این پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون – پس آزمون و گروه کنترل همراه با پیگیری یک ماهه بود. جامعه آماری شامل کلیه دانش آموزان پایه های پنجم ابتدایی و هشتم متوسطه اول شهرستان دامغان در سال تحصیلی ۱۴۰۳–۱۴۰۴ بود. نمونه شامل ۲۳۱ دانش آموز (۱۱۵ نفر ابتدایی و ۱۱۶ نفر متوسطه اول) از ۸ مدرسه دولتی بود که به صورت خوشه ای چندمرحله ای انتخاب و به طور تصادفی در گروه های آزمایشی و کنترل قرار گرفتند. مداخله طی ۱۲ هفته با استفاده از ابزارهای کاهوت، کوئیزیز، بازی های ایرانی، جدول امتیاز، نشان و ماموریت های گروهی اجرا شد. ابزارهای گردآوری داده ها شامل پرسشنامه انگیزه تحصیلی هارتر، آزمون پژوهشگرساخته یادگیری پایدار و مصاحبه نیمه ساختاریافته بود. داده ها با تحلیل کوواریانس و واریانس آمیخته تحلیل شدند. یافته ها: نتایج نشان داد گیمیفیکیشن و بازی های دیجیتال با اندازه اثر بسیار بزرگ (η² = ۰/۵۸ تا ۰/۶۵) باعث افزایش معنادار انگیزه تحصیلی (بیش از ۲۴ نمره از ۱۰۰) و یادگیری پایدار (بیش از ۷ نمره از ۴۰) در هر دو دوره تحصیلی شد. افت یادگیری پس از ۴ هفته در گروه های آزمایشی به طور معناداری کمتر از گروه های کنترل بود. موثرترین عناصر از نظر دانش آموزان و معلمان، جدول رتبه بندی، نشان و بازخورد فوری بودند. نتیجه گیری: گیمیفیکیشن حتی با امکانات محدود مدارس دولتی دامغان، راهبردی بسیار موثر، کم هزینه و قابل اجرا برای افزایش انگیزه و یادگیری پایدار است و می تواند به عنوان الگویی بومی در مناطق مشابه کشور به کار گرفته شود.

کلیدواژه ها:

گیمیفیکیشن ، بازی های دیجیتال آموزشی ، انگیزه تحصیلی ، یادگیری پایدار ، دوره ابتدایی ، متوسطه اول ، شهرستان دامغان