پراسنجه های زیستی و جدول زندگی دو جنسی سن- مرحله زنبور پارازیتوئید Encarsia formosa (Hym., Aphelinidae) با تغذیه از پورههای سفیدبالک گلخانه Trialeurodes vaporariorum (Hem., Aleyrodidae) روی سه محصول مهم گلخانه ای
سال انتشار: 1403
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 4
فایل این مقاله در 19 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد
- صدور گواهی نمایه سازی
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
JR_JBIOCO-12-1_006
تاریخ نمایه سازی: 7 بهمن 1404
چکیده مقاله:
سفیدبالک گلخانه Trialeurodes vaporariorum یکی از مهم ترین آفات محصولات گلخانه ای در سراسر دنیا می باشد. در این پژوهش، زیست شناسی و جدول زندگی دوجنسی سن- مرحله زنبور پارازیتوئید Encarsia formosa روی پوره های سن سوم این آفت روی سه محصول مهم گلخانه ای شامل بادمجان (Solanum melongena)، خیار (Cucumis sativus) و گوجه فرنگی (Solanum lycopersicum) در دمای ۲±۲۵ درجه سلسیوس، رطوبت نسبی ۱۰±۶۵ درصد و دوره نوری ۱۶:۸ ساعت (تاریکی: روشنایی) مورد بررسی قرار گرفت. میانگین ها و خطای معیار بر اساس روش بوت استراپ با یکصد هزار تکرار محاسبه شد. بر اساس نتایج به دست آمده، بین میانگین ویژگی های زیستی و بین میانگین پراسنجه های رشد جمیعت پارازیتوئید روی سه گیاه میزبان تفاوت معنی دار وجود داشت. مدت زمان نشوونمای مراحل نابالغ (از تخم تا ظهور حشرات بالغ) در سه گیاه میزبان یاد شده به ترتیب ۰/۱۸±۱۷/۷۷، ۰/۱۵±۱۵/۶۷ و ۰/۱۳±۱۴/۹۷ روز، طول عمر حشرات بالغ ماده به ترتیب ۱/۰۳±۲۰/۲۱، ۱/۳۶±۲۴/۶۴ و ۰/۶۹±۱۹/۰۳ روز و میانگین تعداد تخم گذاشته شده توسط هر حشره ماده در طول زندگی به ترتیب ۴/۹۵±۱۲۹/۳۸، ۳/۶۷±۱۰۴/۲۴ و ۶/۳۱±۱۶۶/۱۶ به دست آمد. نرخ ذاتی افزایش جمعیت (r) آفت روی بادمجان، خیار و گوجه فرنگی به ترتیب ۰/۰۰۴±۰/۱۹۸، ۰/۰۰۴±۰/۲۰۸و۰/۰۰۴±۰/۲۳۹ (بر روز) و نرخ خالص تولید مثل(R۰) به ترتیب ۹/۴۴±۱۰۹/۹۸، ۶/۵۷±۹۲/۹۷ و ۱۱/۰۸±۱۴۲/۲۹ (نتاج) محاسبه شد. در مجموع، در میان گیاهان آزمایش شده، گوجه فرنگی مناسب ترین گیاه میزبان بود و E. formosa در این گیاه از رشد سریع تر و تولیدمثل بالاتری نسبت به دو گیاه دیگر برخوردار بود. این یافته ها نشان می دهند که گونه گیاه میزبان به طور قابل توجهی بر عملکرد زنبور E. formosa تاثیرگذار است و باید در برنامه ریزی راهبردهای کنترل زیستی علیه T. vaporariorumدر سامانه های کشت گلخانه ای مورد توجه قرار گیرد.
کلیدواژه ها:
: Encarsia formosa ، جدول زندگی دوجنسی سن– مرحله ، سفیدبالک گلخانه ، گیاه میزبان ، پراسنجه های رشد جمعیت
نویسندگان
محمدرضا باقری
استادیار، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اصفهان، بخش تحقیقات گیاه پزشکی، اصفهان، ایران.
مهدی حسن پور
استاد، دانشگاه محقق اردبیلی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، گروه گیاه پزشکی، اردبیل، ایران.
علی گلی زاده
استاد، دانشگاه محقق اردبیلی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، گروه گیاه پزشکی، اردبیل، ایران.
شهرام فرخی
دانشیار، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، موسسه تحقیقات گیاه پزشکی کشور، بخش تحقیقات کنترل بیولوژیک، تهران، ایران.
مراجع و منابع این مقاله:
لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :