نقش چت باتها و دستیاران مجازی مبتنی بر هوش مصنوعی در فرآیند رواندرمانی: یک مرور نظام مند بر فرصتها چالشها و افقهای آینده

با رشد چشمگیر فناوریهای هوش مصنوعی استفاده از چت باتها و دستیاران مجازی در حوزه سلامت روان، به ویژه در روان درمانی، افزایش یافته است. این مطالعه با هدف بررسی شواهد موجود پیرامون اثر بخشی و کارآمدی چت باتهای مبتنی بر هوش مصنوعی در فرآیندهای روان درمانی انجام شده است. با استفاده از چارچوب PRISMA و در قالب یک مرور نظام مند، پایگاههای Google Scholar، IEEE Xplore، ScienceDirect، Web of Science، Scopus و PubMed در بازه زمانی ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۵ مورد جستجو قرار گرفتند. پس از غربالگری ۱۰۲۳۴ مقاله، در نهایت ۷۷ مطالعه واجد شرایط وارد تحلیل شدند. یافته ها نشان میدهند که چت باتهایی مانند Tess، Wysa، Wobot و Replika توانسته اند در کاهش علائم افسردگی و اضطراب، افزایش پایبندی به درمان و رضایت کاربران اثر بخشی نسبی داشته باشند. با این حال چالشهایی نظیر محدودیت در درک زمینه، تعامل احساسی محدود و مسائل اخلاقی همچان مطرح است. بر اساس نتایج این مرور، چت باتها میتوانند به عنوان ابزارهای مکمل در روان درمانی به کار روند مشروط بر آنکه طراحی، ارزیابی و نظارت مستمری بر عملکرد آنها صورت گیرد.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، چت بات ، سلامت روان ، روان درمانی ، مرور نظام مند