طراحی و اعتبار یابی الگوی برنامه درسی مبتنی بر زندگی اسلامی در دوره دوم مقطع ابتدایی

هدف این پژوهش طراحی و اعتبارسنجی الگوی برنامه درسی مبتنی بر زندگی اسلامی برای دوره دوم مقطع ابتدایی نظام آموزشی ایران بود. پژوهش با رویکرد آمیخته کیفی و کمی انجام شد. در بخش کیفی مصاحبه های نیمه ساختاریافته با نمونه گیری هدفمند از مدیران، مسئولین آموزشی و کارشناسان برنامه ریزی درسی (۸ تا ۱۲ نفر) انجام و داده ها با نرم افزار MAXQDA تحلیل شدند. هفت مضمون اصلی شامل ارزش های اسلامی، مهارت های زندگی اسلامی، روش های آموزشی، محتوای برنامه درسی، ارزیابی و بازخورد، تعامل با خانواده، و نقش معلم شناسایی شد. در بخش کمی، پرسشنامه های استاندارد با نمونه گیری تصادفی خوشه ای در میان معلمان و مدیران توزیع و داده ها با نرم افزار SPSS و آزمون t-test تحلیل شدند که بهبود معنادار تمام مولفه ها را تایید کرد. تحلیل معادلات ساختاری با Smart PLS نیز روابط معنادار بین مولفه ها و یادگیری را نشان داد با تاکید بر تاثیر قوی ارزش های اسلامی و نقش معلم. نتایج کیفی بر ضرورت تلفیق باورهای دینی، مهارت های عملی و روش های تدریس پویا تاکید کرد در حالی که تحلیل کمی اثربخشی الگو در تقویت هویت دینی و یادگیری را تایید نمود روابط علی نشان دهنده الگویی منسجم است که ارزش های اسلامی را با نیازهای روزمره و روش های آموزشی جذاب هم راستا می سازد. این الگو می تواند دانش آموزان را برای زندگی شایسته مبتنی بر اصول اسلامی آماده کند اما برای موفقیت و رفع چالش های اجرایی مانند آموزش معلمان برای کاربرد گسترده تر ضروری است یافته ها راهنمایی برای سیاست گذاران آموزشی در طراحی برنامه های درسی دینی موثر ارائه می دهند.

کلیدواژه ها:

برنامه درسی زندگی ، اسلامی ، برنامه درسی مبتنی بر زندگی اسلامی ، مقطع ابتدایی ، نظام آموزشی جمهوری اسلامی