بررسی و مطالعه تطبیقی نقش عناصر معماری و شهرسازی در هویت بخشی به فضاهای شهری (مطالعه موردی: محله ولیعصر و مقصودیه کلانشهر تبریز)

توجه به وجود عناصر معماری در فضاهای شهری بر هویت تاثیر می گذارد. به طوری که عدم توجه به آن منجر به آشفتگی در فضاهای شهری می شود. در این راستا، هدف پژوهش حاضر، مطالعه تطبیقی عناصر معماری و شهرسازی در هویتبخشی به فضاهای شهری دو محله بافت متمایز تاریخی و نوساز در کلانشهر تبریز میباشد. این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و بر اساس ماهیت، توصیفی – تحلیلی بر اساس شاخص های سه گانه کالبدی، فرهنگی و اجتماعی می باشد. بنابراین از روش پیمایش و پرسشنامه بسته بر اساس طیف لیکرت، استفاده شده است. جامعه آماری این پژوهش نیز بر اساس جمعیت دو محله طبق بلوک های آماری سال ۱۳۹۵ و فرمول کوکران، ۳۸۰ نفر محاسبه شده است. برای تحلیل متغیرها، از نرم افزار SPSS و آزمون T دو نمونه مستقل و مدل سازی معادلات ساختاری با استفاده از نرم افزار Smart PLS ۴ استفاده شده است. یافته های پژوهش نشان میدهد که بر اساس بالا بودن میانگین نمرات در آزمون تی دو نمونه مستقل، محله مقصودیه از نظر عناصر معماری و شهرسازی در هویت بخشی به فضاهای شهری در وضعیت مطلوب و محله ولیعصر با میانگین پایین نمرات در وضعیت نامطلوبی قرار دارد. بر اساس ضرایب مسیر در تکنیک معادلات ساختای، در محله مقصودیه، عناصر فرهنگی با مقدار ضریب ۵۴۱/۰ در رتبه اول و عناصر کالبدی و اجتماعی با مقادیر ضریب ۳۶۵/۰ و ۲۴۲/۰ به ترتیب در رتبه های بعدی قرار دارد. در محله ولیعصر عناصر اجتماعی با مقدار ضریب ۳۸۱/۰ در رتبه اول و عناصر کالبدی و فرهنگی با مقادیر ضریب ۳۵۹/۰ و ۳۳۷/۰ به ترتیب در رتبه های بعدی قرار دارد.

کلیدواژه ها:

مفهوم فضا ، فضای شهری ، هویت ، زیبایی شناسی فضاهای شهری