مروری بر برخی مدل های تجربی ، نیمه تجربی و مکانیکی (ریاضی ) در رهایش ترکیبات زیست فعال

افزایش تقاضای جهانی برای محصولات غذایی سالم تر، منجر به معرفی غذاهای فراسودمند غنی شده با ترکیبات زیست فعال مانند ویتامین ها و مواد مغذی شده است . دستیابی به رهاسازی کنترل شده یا هدفمند این ترکیبات با خواص عملکردی خاص، یک چالش پیچیده است که نیازمند توجه به عوامل مختلفی از جمله نوع ترکیب زیست فعال، ماهیت سیستم تحویل و شرایط محیطی در حین انتقال و ذخیره سازی می باشد. فرآیند کپسوله سازی در حوزه فناوری مواد غذایی به منظور بهبود ویژگی های فنی و عملکردی محصولات غذایی و انتقال مواد مغذی به بدن انسان مورد استفاده قرار می گیرد. این کاربرد به سیستم های دارورسانی شباهت زیادی دارد. پیچیدگی ذاتی مکانیسم های انتشار، نیازمند استفاده از معادلات و آمار ریاضی برای پیش بینی رفتار رهاسازی در طول زمان است . علم مدلسازی ریاضی رهاسازی کنترلشده در سالهای اخیر پیشرفت های چشمگیری در زمینه تحویل دارو داشته است و بسیاری از این روشها می توانند به حوزه غذا منتقل شوند. برای توسعه و طراحی سیستم های رهاسازی کنترل شده یا هدفمند مواد غذایی ، درک فرآیندهای فیزیولوژیکی و شیمیایی ، مکانیسم ها و اصول آزادسازی و به کارگیری دانش حاصل از حوزه دارویی در محصولات غذایی ، یک چالش بزرگ به شمار م ی آید. در حالت ایده آل، با استفاده از یک مدل ریاضی مناسب ، م ی توان پارامترهای فرمولاسیون را برای دستیابی به رفتار انتشار خاص پیش بینی کرد و به این ترتیب طراحی محصولات جد ید بهینه سازی می شود. بسیاری از مقالات به بررسی رویکردهای کپسوله سازی و ارزیابی تاثیر فرآیند و سیستم های مورد استفاده بر ویژگ ی های آزادسازی مواد زیست فعال غذایی محصور شده م ی پردازند، اما هنوز در زمینه مدلسازی ریاض ی رهاسازی این مواد، بینش عمیقی وجود ندارد.

کلیدواژه ها:

رهایش ، مدلسازی ریاضی ، ترکیبات زیست فعال ، نیمه تجربی ، تجربی