خلق فضاهای ماندگار در شهر با تکیه بر هویت بازار به عنوان مکان بنیان های جمعی (نمونه موردی: بازار قدیم تکاب)

مفهوم ماندگاری ، ثبات تصویر ذهنی یک مکان در طول زمان است که در سه حوزه فیزیکی ، عملکردی و معنایی قابل تعریف است . البته به نظر می رسد که شکل گیری یک تصویر ذهنی ماندگار از یک فضا کاملا به مفهوم خوانایی در آن فضا بستگی دارد، به طوری که هر چه فضا خواناتر شود، یعنی افراد راحت تر و سریعتر فضا را درک کنند. سطح پایداری ذهنی افزایش می یابد. از سوی دیگر، امروزه خوانایی فضاهای شهری یکی از عوامل ضروری برای درک بهتر فضاها به نظر می رسد. با روند توسعه شهرها و تعدد فضاهای شهری ، شناخت فضاها از یکدیگر و تمایز آنها از یکدیگر قبل از ورود به آنها از اهمیت ویژه ای برخوردار است و به شناخت سیستماتیک شهر و محیط اطراف کمک می کند. به این ترتیب که ناظر از این فضاها به عنوان شاخص برای حرکت در فضا استفاده می کند و این تصاویر به مرور زمان در ذهن فرد پایدار می شود و تصویری ماندگار از فضا شکل می گیرد. مجموعه این تصاویر می تواند در خدمت هویت بخشی به شهر باشد. بازارهای تاریخی ایران نمونه ای جامع از فرهنگ بومی ایران را به نمایش می گذارند و سرمایه اجتماعی این بازارها در ابعاد فرهنگی و مذهبی ، اجتماعی ، اقتصادی ، تاریخی ، معنایی و فضایی قابل بررسی است . در این تحقیق با استفاده از روش تحلیلی - توصیفی و با استفاده از مطالعات کتابخانه ای و مرور ادبیات مرتبط با هویت تاریخی بازارها به عنوان یکی از مولدهای فضای جمعی ، عوامل فیزیکی موثر بر خوانایی فضاهای بازار در بازار قدیمی شهر تکاب بررسی شده است . شناخته شده است . . نتایج تحقیق ضمن شناسایی ویژگی های کالبدی ایجاد کننده خوانایی فضا و تبیین رابطه مفهوم ماندگاری و خوانایی در فضای شهری ، بر این نکته تاکید دارد که ویژگی های ماندگار در یک شهر می تواند کمک موثری در شناسایی فضا و مولد مکان جمعی باشد.

کلیدواژه ها:

فضاهای ماندگار شهری ، بازار ، هویت ، بنیان جمعی