مطالعه تطبیقی پوشاک مردان صفوی در دیوارنگاره های کاخ چهلستون اصفهان و سفرنامه های عصر صفوی

پوشاک صفوی به عنوان یکی از اصلیترین و زیباترین پوشاک در ادوار تاریخی ایران زمین همواره مورد توجه پژوهشگران بوده است. شکوه و جالل این پوشش به اندازهای است که به عنوان یکی از مسائل مهم دوره صفوی مورد توجه سیاحان اروپائی قرار گرفته است. همچنین نگارگران عصر صفوی به منظور نشان دادن هر چه بیشتر مهارت خود در نگارگریها به رسم دقیق و با جزئیات این پوشاک، در نگاره های خود پرداختهاند. یکی از مهمترین نگاره ها، دیوارنگاریهای کاخ چهلستون اصفهان است که در آن پوشاک به شیوهای متمایز تصویر شده است. پرسش به وجود آمده این است که این نگاره ها به چه اندازه با توصیف پوشش مردان عصر صفوی در سفرنامه های سیاحان مطابقت دارد؟ پژوهش حاضر سعی دارد با تطبیق دیوارنگاریهای کاخ چهلستون و منابع به جای مانده از پوشاک صفوی با سفرنامه های مشهور عصر صفوی از چگونگی این پوشاک مطلع شده و صحت تصاویر این پوشاک را در دیوار نگاری ها با توجه به توصیفات ارائه شده در سفرنامه ها بسنجد. همچنین به تحلیل این پوشش ها در جامعه صفوی بپردازد. این پژوهش با روش تطبیقی و تحلیلی صورت گرفته و ترسیم خطی لباسها توسط نویسنده انجام گرفته است. نتایج به دست آمده در این پژوهش با مقایسه نگاره ها و متون سفرنامه بیان میکند، پوشش ترسیم شده در دیوارنگاری ها پوشش مردان درباری است که به شیوه ی واقع گرایانه چنان که در عصر صفوی موجود بوده ترسیم شده است. هرچند در سفرنامه ها به پوشش مردم عادی نیز پرداخته شده است اما در دیوارنگاری ها لباس های تجمالتی و گران بهای اهل دربار با ظرافت و جزئیات هرچه تمام تر ترسیم شده است. با دقت در جزئیات ترسیم شده توسط نقاشان صفوی میتوان به شناخت هرچه بهتر این پوشاک چنانچه در عصر صفوی وجود داشته است رسید.

کلیدواژه ها:

دوره صفوی ، پوشاک مردان ، دیوارنگاری ، کاخ چهلستون ، سفرنامه