استفاده از متابولیت های تولیدشده در محیط کشت قارچ های مولد اسکای مو به عنوان یک روش زیست سنجی برای غربال کردن چند رقم انگور تجارتی متحمل به بیماری

بیماری اسکای مو یک بیماری پیچیده است که علایم ایجادشده تحت تاثیر فاکتورهای محیطی و عوامل پاتوژنیکی متفاوتی می باشد. اغلب عوامل پاتوژنیک تولید متابولیت های سمی داخل گیاه می کنند که ممکن است محرک علایم بیماری باشند. عوامل قارچی مهم اسکا شامل‭: Phaeoacremonium aleophilum (Pal) Phaeomoniella chlamydospora (Pch) ‬و ‭Fomitiporia mediterranea (Fme) ‬تولید متابولیت های ثانویه می کنند که احتمالا در ایجاد علایم بیماری انگورهای آلوده نقش مهمی دارند. پولولان یک پلی ساکارید خطی و متابولیت ثانویه مهم بوده که توسط قارچ های ‭Pal‬، ‭Pch ‬و ‭Fme ‬تولید می شود. جهت بررسی تاثیر پولولان روی ارقام انگور شامل کلاه داری، ترکمن ،8 ترکمن ،6 فخری شاه رود و کشمشی قوچان ابتدا کالوس و گیاهچه بر روی محیط کشت ‭MS ‬تهیه گردید. اثر پولولان روی فعالیت های فیزیولوژیکی(زنده مانی) کالوس و هم چنین کاهش وزن کالوس ژنوتیپ های حساس و مقاوم انگور با استفاده از دستگاه اسپکتروفتومتر) الیزا ریدر) ارزیابی شد. هم چنین تاثیر پولولان استخراجی از قارچ های ‭Pal ‬و ‭Pch ‬بر روی برگ های جداشده نیز مورد بررسی قرار گرفت. نتایج حاصل نشان داد که رقم ترکمن 8 مقاومت نسبی بالاتری نسبت به سایر ارقام داشته و رقم کشمشی قوچان و فخری شاه رود دارای حساسیت زیادی به متابولیت های ثانویه قارچ های مولد اسکای مو می باشند. در آزمایش دیگری کلنی قارچ های ‭Pal ‬،‭Pch ‬و ‭Fme‬در برابر کالوس و گیاهچه ژنوتیپ های مختلف قرار گرفت که باعث تحریک سرعت رشد کلنی قارچ ها گردید و در مقابل وزن کالوس به شدت کاهش یافت و گیاهچه ها از رشد باز ماندند. قارچ های ‭Pal ‬و ‭Pch ‬به صورت ترکیبی تاثیر بازماندگی بیش تری بر روی سرعت رشد کالوس داشتتند) ‮‭71‬ /%‮‭77‬). قارچ ‭Fme ‬بیش ترین ممانعت از رشد کالوس را در پی داشت (‮‭17‬/%‮‭82‬). بر روی گیاهچه شدت علایم نیز در ژنوتیپ ها متفاوت بود. اثرات متقابل متابولیت های ثانویه و کلنی قارچ ها در برابر کالوس و گیاهچه انگور می تواند راهی برای به دست آوردن ژنوتیپ های مقاوم به بیماری باشد.