اختیار همراه با مشیت

[مولانا جلال الدین محمد بلخی]

حاکم است و یفعل الله ما یشا - کاو ز عین درد انگیزد دوا

گر هوا و نار را سفلی کند - تیرگی و دردی و ثقلی کند

ور زمین و آب را علوی کند - راه گردون را بپا مطوی کند

پس یقین شد که تعز من تشا* - خاکیی را گفت پرها بر گشا (1)

***

[محی الدین ابن عربی]

بوی جبر همراه با علم می آید و بوی اختیار همراه با مشیت. (2)

***

[یزدانپناه عسکری]

مسئله قصد کردن مشیتی دیگر از مشیت های الهی است، ثانوی به جبر علم.

____________

1 - مولانا جلال الدین محمد بلخی (مولوی)، مثنوی معنوی، 1جلد، سازمان چاپ و انتشارات وزارت ارشاد اسلامی - تهران، چاپ: اول، 1373.ص 219، 220

2 - فتوحات مکیه، شیخ محی الدین ابن عربی ، ترجمه ، تعلیق ، محمد خواجوی- تهران : انتشارات مولی، 1383، جلد دهم، صفحه 607

- [تظهر رائحه الجبر مع العلم و یظهر الاختیار مع المشیئه (محیی الدین بن عربی، الفتوحات المکیه (اربع مجلدات)، 4جلد، دار الصادر - بیروت، چاپ: اول، ج3 ؛ ص48)]

* - آلعمران : 26 قل اللهم مالک الملک توتی الملک من تشاء و تنزع الملک ممن تشاء و تعز من تشاء و تذل من تشاء بیدک الخیر انک علی کل شیء قدیر.