مقایسه روش های اکو- هیدرولوژیکی- هیدرولیکی در ارزیابی جریان زیست محیطی رودخانه ها (رودخانه نازلو، حوضه دریاچه ارومیه)

سال انتشار:

1393

نوع سند:

مقاله ژورنالی

زبان:

فارسی

مشاهده:

223

فایل این مقاله در 14 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_JHYDAN-9-2_006

تاریخ نمایه سازی: 23 مهر 1398

چکیده مقاله:

- از عوامل اصلی بحران دریاچه ارومیه، کاهش سهم جریان ورودی از رودخانه ها به دریاچه در چند دهه گذشته، در اثر مصرف زیاد آب در بخش کشاورزی بوده است. در روند احیای دریاچه ارومیه، تخصیص سهم جریان زیست محیطی برای هر یک از ده رودخانه اصلی، و تضمین تداوم جریان تا دریاچه، از راهکارهای اصلی و پایدار است. هدف اصلی در تحقیق حاضر، ارزیابی حداقل جریان زیست محیطی رودخانه ها در ماه های مختلف سال بوده است. این مقاله، نتایج ارزیابی جریان زیست محیطی در یک رودخانه شاخص در ساحل غربی دریاچه ارومیه (رودخانه نازلو) را از تلفیق روش های موجود اکو-هیدرولوژیکی- هیدرولیکی ارائه می کند. از روش اکولوژیکی شبیه ساز زیستگاه برای اطمینان از تامین نیاز گونه های حیاتی رودخانه (سیاه ماهی، سیاه کولی و زردک ماهی)؛ و از روش کیفیت آب برای کنترل آستانه تحمل گونه ها به آلوده کننده های آب استفاده شده است. برآورد بده جریان زیست محیطی از روش های هیدرولوژیکی، عموما بیش از پتانسیل آبدهی رودخانه در ماه های کم آبی (تیر تا بهمن ماه) است. روش هیدرولیکی (حداکثر انحنا)، انعطاف پذیری لازم دراختلاف برآورد بده جریان در ماه های مختلف سال را ندارد. غلظت های فسفات در جریان آب رودخانه بیشتر از آستانه تحمل ماهیان است. در این بررسی، ترکیب دو روش شبیه ساز زیستگاه و کیفیت آب با توجه به ظرفیت طبیعی آبدهی رودخانه، و به شرط تامین حداقل عمق و سرعت برای گونه معرف آبزیان، برای حفاظت از سامانه حیاتی رودخانه نازلو در نظر گرفته شد. نتایج نشان می دهد که برای حفاظت رودخانه نازلو در حداقل شرایط زیست محیطی قابل قبول، توزیع پیوسته جریان از حداقل 8/0 (در مرداد و شهریور) تا حداکثر 0/8 مترمکعب بر ثانیه (در اردیبهشت)، در طول رودخانه و تا ورود به دریاچه ارومیه باید تامین شود.

کلیدواژه ها:

جریان زیست محیطی ، روش های اکو- هیدرولوژیکی- هیدرولیکی ، رودخانه نازلو ، دریاچه ارومیه

نویسندگان

ظاهراحمدی پور
ظاهر احمدی پور

دانش آموخته کارشناس ارشد مهندسی منابع آب، دانشگاه ارومیه

مهدییاسی
مهدی یاسی

دانشیار مهندسی رودخانه، گروه مهندسی آب دانشگاه ارومیه

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • احمد پور، ظ. (1391). شاخص های رژیم متغیر هیدرولوژیکی در ...
  • استاندارد صنعت آب و آبفا. (1388). پیش نویس راهنمای تعیین ...
  • مهندسین مشاور آبساران (1389 و 1379). مطالعات سد مخزنی نازلو، ...
  • عبدولی ا.، نادری م. (1387). تنوعزیستیماهیان، انتشارات دانشگاه تهران، تهران، ...
  • نظری دوست ع. (1385). تدوین متدولوژی، دستورالعمل و برنامه نرم­افزاری ...
  • یاسی م. (1392). خطاهای رایج زیست محیطی در ساخت مخازن ...
  • Anonymous. (2005). The science of instream flows: a review of ...
  • Code, B. (1995). Freshwater fishes of Iran. Institute of landscape ...
  • Dyson, M., Bergkamp, G. and Scanlon, J. (2003). The essentials ...
  • Gippel, CJ. and Stewardson, M.J. (1998). Use of wetted perimeter ...
  • Hughes, D.A. and Hannart, P. (2003). A desktop model used ...
  • Hughes, D.A. and Smakhtin, V.U. (1996). Daily flow time series ...
  • Jowett, I.G. (1997). Instream flow methods: A comparison of approaches. ...
  • Marchand, M.D. (2006). Environmental flow requirements for rivers: An integrated ...
  • Metcalf, Eddy. (1978). Wastewater Engineering Treatment Disposal Reuse, 2nd ed. ...
  • Poff, N., Richter, B., Arthington, A., Bunn, S., Naiman, R., ...
  • Shaeri Karimi, S., Yasi, M. and Eslamian, S. (2012). Use ...
  • Shaeri Karimi S., Yasi M., Cox J.P. and Eslamian S. ...
  • Shokoohi, A. and Hong, Y. (2011). Using hydrologic and hydraulically ...
  • Smakhtin, V.U. and Anputhas, M. (2006). An assessment of environmental ...
  • Smakhtin, VU. (2001). Low flow hydrology: a review , Journal ...
  • Smakhtin, VU. and Eriyagama, N. (2008). Developing a software package ...
  • Tennant, D.L. (1976). Instream flow regimens for fish, wildlife, recreation ...
  • Tharme, R.E. (2003). A global perspective on environmental flow assessment: ...
  • Vadas, R.L. and Orth, D.J. (2000). Habitat use of fish ...
  • Waddle, T. (2001). PHABSIM for Windows: User s Manual and ...
  • Zhang Z., Dehoff A.D., Pody R.D. and Balay J.W. (2009). ...