گزارش وقوع یک مورد هیپرپلازی کیستیک آندومتر و آبستنی کاذب متعاقب بروز تومور لوتئوما در یک سر خرگوش خانگی (Oryctolagus cuniculus)

هدف: هیپرپلازی کیستیک آندومتر،تکثیر منتشر غدد اندومتر و استروما می باشد که در اثر افزایش استروژن یا پروژسترون ایجاد می شود.حضور جسم زرد پایدار و کیست های تخمدانی از مهم ترین دلایل بروز این عارضه هستند. همچنین آبستنی کاذب در اثر بالا بودن همزمان پروژسترون و پرولاکتین رخ می دهد.هرچند بروز هیپرپلازی کیستیک آندومتر و آبستنی کاذب در خرگوشهای مسن غیرمعمول نیست اما حضور تومور لوتئوما به عنوان علت اولیه رخداد این اختلالات تاکنون در خرگوشهای خانگی گزارش نشده است .این تومور نادر شامل جمعیتی از سلول های لوتئینی مولد پروژستروژن است که احتمالا از سلول های گرانولوزا یا تک منشا می گیرد. مواد و روش کار: در آبان ماه 1387یک سر خرگوش 6 ساله ماده با تاریخچه اتساع شکم ، بی اشتهایی ، بزرگی غدد پستانی و حضور جریان شیر به دانشکده دامپزشکی دانشگاه کرمان ارجاع گردید. با توجه به تاریخچه عدم جفت گیری، یافته های بالینی و رادیوگرافی ، بروز آبستنی کاذب در حیوان تایید شد. جهت درمان، حیوان تحت جراحی اواریوهیسترکتومی قرار گرفت . از لحاظ ظاهری رحم بزرگ و حاوی ترشحات سروموکوسی بود. همچنین بزرگی قابل توجه هر دو تخمدان مشاهده گردید. نمونه گیری از رحم و تخمدان جهت بررسی هیستوپاتولوژی انجام شد. نتایج و بحث : در مطالعه هیستوپاتولوژی، در رحم افزایش سلول های غدد آندومتر به صورت پردی شکل و کیستیک مشاهده شد . در تخمدان تکثیر لوبولار سلول های لوتئینی با سیتوپلاسم حاوی واکوئل های چربی مشاهده گردید. با توجه به ضایعات هیستوپاتولوژی فوق، هیپرپلازی کیستیک اندومتر به همراه تومور لوتئوما در تخمدان تشخیص داده شد. رخداد آبستنی کاذب، هیپرپلازی کیستیک اندومتر و اندومتریت در خرگوش های مسن ماده متداول است اما اختلالات نئوپلاستیک در دستگاه تناسلی خرگوش ها نادر بوده و آدنوکارسینومای رحمی تنها تومور گزارش شده در خرگوش های مسن ماده است . از آن جایی که بالا بودن پروژسترون در ایجاد آبستنی کاذب و هیپرپلازی کیستیک اندومتر نقش مهمی دارد، تومور لوتئوما، علت اولیه بروز اختلالات فوق در خرگوش مورد نظر بود. با توجه به بالا بودن میانگین طول عمر در خرگوش های خانگی ، عقیم سازی پس از بلوغ این حیوانات می تواند نقش بسیار مهمی در کاهش بروز تومور ها و سایر اختلالات تناسلی ایفاء نماید و به دامپزشکان توصیه می شود.

کلیدواژه ها:

لوتئوما ، هیپرپلازی کیستیک اندومتر ، آبستنی کاذب ، خرگوش