کنکاشی بر مفهوم آزادی اندیشه و بیان با تاکید بر مبانی قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران

پژوهش حاضر با هدف تحلیل و بررسی مفهوم آزادی اندیشه و بیان در حوزه های مختلف اسلام، قرآن و منابع بین المللی و به طور گسترده تر در قانون اساسی ایران با روش کتابخانه ای و تحلیلی ارایه می شود. آزادی بیان یعنی آزادی اندیشه و عقیده، به مفهوم دیگر آزادی بیان ابزاری است جهت رساندن اندیشه وعقیده به دیگران. {1} {2} این حق به طور طبیعی وجود دارد و قانون دراین زمینه اعطا حق نمی کند، بلکه حقی را که به طور طبیعی وجود دارد تضمین می کند. درمقدمه اعلامیه جهانی حقوق بشر دنیایی که در آن افراد بشر در بیان عقیده آزاد واز ترس فارغ باشند، به عنوان بالاترین آرمان بشری اعلام شده است {3}. در این مقاله بر آن شده ایم تا آزادی عقیده و بیان که بسان سایر آزادی های فردی حق طبیعی انسان است و انسان بماهو ، یعنی به صرف انسان بودن از این حق بهره مند است را بیشتر مورد کنکاش قراردهیم و حدود و خط قرمزهای آن را شناسایی کنیم . نتیجه ای که از این مطالعات بدست آمده نشان دهنده ی این است که در قانون اساسی ما این حق صراحتا تضمین نشده و تنها در چند اصل اشاره هایی به آن شده وبه ذکر چند مصداق از آن پرداخته است؛ اما به همین مصادیق هم خط قرمر و محدودیت هایی گنگ و چند تفسیری اعمال شده است که گویی آن را کاملا ازما سلب کرده که در بحث اصلی بیشتر به این موضوع می پردازیم.

کلیدواژه ها:

آزادی اندیشه و بیان ، محدودیت ، قانون اساسی