بررسی و مقایسه مقدمه واجب و سد ذرایع

سیر تاریخى سد ذرایع مانند مصالح مرسله به نیمه قرن دوم هجرى بازگشت دارد و اندیشمندان بر این نظریه اند نخستین کسى که آن را به عنوان منبع شناخت معرفى کرده است مالک بن انس )پیشواى مذهب مالکى( و سپس برخى از فقهاء و اندیشمندان آن زمان در این جهت از او پیروى نموده اند و در نتیجه سدذرایع و فتح ذرایع به عنوان منبع اجتهاد گسترش یافت سد ذرایع ومقدمه حرام در فقه شیعه و اهل سنت بامقدمه حرام تفاوت زیادی دارد؛ در فقه اهل سنت، سد ذرایع را معمولا در جایى بکار مى برند که مورد بحث چیزى است که ممکن است مورد سوء استفاده قرار گیرد، مانند حجیت علم قاضى یا زیارت قبور براى زنان و امثال آن. به نظر نگارنده اصل مقدمه واجب در فقه شیعه با قاعده سد ذرایع در فقه اهل سنت از لحاظ شروط و نتیجه دارای قواعد یکسان می باشند بنابراین در این مقاله، سعی بر این است که دوقاعده مذکور مورد مقایسه تطبیقی قرار گیرد

کلیدواژه ها:

مقدمه واجب ، ذی مقدمه ، سد ذرایع ، فتح ذرایع