ضرورت های تعیین الگوی بهینه کشت در اراضی کم بازده و شیبدار ( مطالعه موردی: شهرستان سوادکوه )

رشد روز افزون جمعیت و افزایش تقاضا برای مواد غذایی و محدودیت منابع اصلی تولید به ویژه آب و خاک کارشناسان و برنامه ریزان را بر آن داشت تا در جهت دستیابی به افزایش کمی و کیفی تولیدات کشاورزی با استفاده از علوم و فنون جدید و اجرای طرح ها و پروژه هایی به عنوان پایلوت و توسعه آن در سطح وسیع ساطح امنیت غذای جامعه را بالا ببرند. محدودیت هایی همچون خاک زراعی، عوامل اقتصادی، تغییرات اقلیمی، خرد بودن اراضی، مهاجرت نیروی کار جوان بخش کشاورزی به شهرها، سرمایه گذاری محدود در بخش کشاورزی و نظایر آن، چالش های تولید را در کشور چند برابر می کند. با وجود چنین محدودیت هایی، طراحی برنامه ای منسجم و هدفمند در زمینه ی کشت محصولات کشاورزی برای غلبه بر مشکلات موجود امری اجتناب ناپذیر است طراحی و اجرای الگوی کشت مناسب، نه تنها به منظور مقابله با خشکسالی و کم آبی، افزایش بهره وری و درآمدزایی بوده بلکه با کنترل هر چه بیشتر عوامل محدود کننده و بهره بردرای بهینه از امکانات موجود، ضرورتی است که دنیا بدان پی برده و عمل کرده است در این راستا اجرای طرح تغییر الگوی کشت در مناطق کمتر توسعه یافته، اراضی شیبدار و کم بازده می تواند گامی کوچک اما استوار در راستای دستیابی به کشاورزی پایدار، توسعه اقتصادی و اشتغال زایی در سطح روستاها بعنوان سنگر اول تولید محصول و دستیابی به امنیت غذایی باشد شهرستان سوادکوه با 237 روستا و با دارا بودن نزدیک به 1000 هکتار از اراضی شیبدار، کم بازده و رها شده یکی از مستعدترین مراکز تولید محصولات کشاورزی استان مازندران در اجرای پروژه تعیین الگوی بهینه کشت بوده که در سال های اخیر 40 هکتار از این سطح به مرحله اجرا درآمده و 150 هکتار از آن در فاز مطالعه و بررسی به تفکیک شرایط اقتصادی، اجتماعی، اقلیمی و توپوگرافی مناطق هدف می باشد تعیین الگوی کشت مناسب هر منطقه علاوه بر اشتغال زایی و توسعه اقتصادی و اجتماعی می تواند گامی موثر در توسعه کشاورزی پایدار، حفظ تنوع زیستی، استفاده بهینه از منابع آب و خاک و جلوگیری از فرسایش خاک و در نهایت افزایش بهره وری و تولید محصولات غذایی مورد نیاز جامعه باشد. در این مقاله سعی خواهد شد تا ضمن بیان شاخص هایی در طراحی الگوی کشت، پیشنهاداتی جهت تعیین الگوی بهینه کشت در اراضی کم بازده و شیبدار شهرستان سوادکوه ارایه گردد.

کلیدواژه ها:

الگوی کشت ، سوادکوه ، توسعه پایدار ، تنوع کشت