درآمدی بر مطالعه انتقادی ملاصدرا

آن قاب زمانی- مکانی را که ملاصدرا در آن پرورده شده و تاثیر پذیرفته، و خود توانسته در آن تاثیر بگذارد، بشناسیم. می دانیم ملاصدرا در اوج شکوفایی حکومت صفویه در ایران می زیست که به تعبیر یکی از مستشرقان نخستین دولت ملی ایران و نخستین حکومت شیعی سرتاسری است که در ایران تشکیل شده، رسمیت پیدا کردن تشیع در ایران به لحاظ فرهنگی چه آثاری داشت نخستین تاثیرش این بود که اندیشمندان توانستند با فراخ خاطر مطالب خود را عرضه کنند. علمای شیعی در دوران های قبل در لباس تقیه مطالب خود را بیان می کردند. خیلی از علمای شیعه را در احوالشان می خوانیم که شافعی است، حال آنکه شیعی بوده است و تقیتا خویش را شافعی شهرت داده بوده. اما در دوره صفویه وقتی حکومت شیعی شد، یعنی شیعی دوازده امامی شد علمای شیعه از هر قسم (فقیه، محدث، متکلم، حکیم، ...) توانستند آشکارا حرف خود را بیان کنند. حالا فورا به ذهنتان نیاید که فیلسوف شیعی با فیلسوف سنی چه فرق می کند، به این هم خواهیم رسید.