ویژگیهای ساختاری و روایتی حکایتهای مشایخ در مثنویهای عطار

بخش قابل توجهی از ادبیات کلاسیک فارسی به آثار تعلیمی اختصاص دارد. تعلیم عرفانی در ادبیات فارسی نمود بارزی دارد و نقل و روایت انواع داستانها و تمثیلات، سهم مهمی در تبیین مفاهیم متعالی و آموزه های دینی، اخلاقی و عرفانی داشته است. حکایتهای مربوط به مشایخ صوفیه و شرح احوال و گفتار آنان نیز در حکم ابزاری در جهت تعلیم است. عطار نیشابوری در آثار منظوم و منثور خود، اهتمام ویژه ای به آنها داشته و به فراوانی از آنها سود جسته است. آگاهی از کم و کیف نقل و روایت این حکایات در آثار عطار، علاوه بر اینکه جهان بینی یک عارف معتقد به مبانی نظری و عملی سلوک عرفان عاشقانه را نشان می دهد می تواند شیوه های به کار رفته از سوی این شاعر برجسته عرفان تعلیمی را در روایتگری و نقاط قوت و ضعف کار او را آشکار کند. در این مقاله برخی از برجسته ترین ویژگیهای ساختاری و روایی داستانهای مشایخ در منظومه های عطار بیان گردیده است؛ و بویژه به شیوه های دخالت شاعر در جریان داستان و نتیجه گیری از آن اشاره شده است.

کلیدواژه ها:

عرفان ، ادبیات تعلیمی ، تصوف ، حکایات صوفیانه ، تمثیل