کارایی تکنیک های RS و GIS در مدیریت مناطق بیابانی (مطالعه موردی:شناسایی ماسه زارها)

رسوبات بادی حدود 6 درصد از سطح خشکی های کره زمین و 20 درصد مناطقق خشک دنیا را در بر می گیرد.با توجه به شرایط خشک و فراخشک کشور ما و غلبه فرسایش بادی، سطوح مربوط به انباشت های بادی (ماسه زارها) قابل توجه بوده و نیازمند مدیریت خاص است. ضرورت صرفه جویی در وقت و هزینه عملیات تثبیت شن اقتضاء می کند تا بخشهای فعال ماسه زارهای مناطق بیابانی شناسایی و از بخشهای غیرفعال تفکیک شود .در این بررسی سعی شده است تا از طریق تعیین شکل ناهمواریهای ماسه ای و دیگر ویژگی ها ،ماسه زارهای فعال و غیرفعال از یکدیگر تفکیک گردد.به این منظور پس از بررسی و تفسیر تصاویر ماهواره ای با بهره گیری از تکنیکهای RS و GIS و نیز تفسیر عکسهای هوایی با مقیاس 1/40000 به کمک دستگاه اسکرین اسکوپ ،طی بازدیدهای میدانی به عمل آمده از ناهمواریهای ماسه ای استان خراسان بزرگ ، نسبت به ثبت و تکمیل فرمهای اطلاعاتی مربوط به خصوصیات مورفولوژیک ماسه زارها اقدام و ضمن برداشت نقاط کنترلی شاخص توسط GPS، نقشه مربوطه بصورت point map ترسیم گردید.مطالعات حاضر نشان داد که با عنایت به محدودیت دید افقی بویژه در شرایط ناهموار و صعب العبور ماسه زارها و عدم امکان تشخیص دقیق اشکال آنها ،امکانات دورسنجی و تکنیک های موجود به راحتی این مهم را امکانپذیر می سازد به طوری که نتایج نشان داد با استفاده از تکنیک های پیش گفته سطح ماسه زارهای استان با دقتی بالا برآورد گردیده (معادل 895127/89 هکتار) و اشکال مختلف آنها مشتمل بر 19 شکل منفرد و ترکیبی شناسایی گردد.

کلیدواژه ها:

ماسه زار ، مدیریت بیابان ، تکنیک های دورسنجی