بررسی و مقایسه عملکرد لاین های جدید و امیدبخش سویا در منطقه میاندوآب

در جهت رسیدن به عملکرد بالا و کاهش مشکلات تولید روغن مورد نیاز کشور با استفاده از منابع ژنتیکی که بوسیله د ورگ گیری و گزینش بوجود آمده اند ، عملکرد ۱۱ لاین مذکور از بین ۴۱ لاین که با ۹ والد خویش، طی دو آزمایش جداگانه لاتیس ۵۸۵ در سال زراعی ۱۳۷۲ مقایسه گردیده اند انتخاب شده بودند . هر تیمار در چهار ردیف بطول ۶ متر ، در اواسط اردیبهشت ماه کشت گردید . در طول دوره رشد و نمو، علاوه بر مراقبت های لازم زراعی ، از خصوصیات هر تیمار نظیر : تاریخ جوانه زدن ، تاریخ شروع گلدهی، تاریخ شروع تشکیل کپسول ، تعداد کپسول و تاریخ رسیدن و خوابیدگی و ریزش دانه و ارتفاع بوته ها و تعداد کپسول در هر بوته ، وزن هزار دانه و عملکرد دانه در کرت یادداشت برداری بعمل آمد . پس از برداشت ، عملکرد دانه هر کرت بطور جداگانه توزین و تجزیه واریانس ساده جداگانه برای هر سال و تجزیه مرکب بصورت سه سال در یک مکان انجام گردید و اثرات متقابل سال × رقم بررسی شد. میانگین تیمارها نیز به روش آزمون (L.S.D) حداقل اختلاف معنی دار با شاهد رقم ویلیامز مقایسه شدند و نتایج زیر بدست آمد : ۱‐- اثر سال ها از نظر آماری در سطح ۱% معنی دار بوده و سال ۷۳ و ۷۴ از نظر شرایط تولید عملکرد نسبت به سال ۷۵ برتری داشتند . ۲‐- لاین های مورد بررسی از نظر متوسط میزان عملکردتولیدی در سطح ۱% با هم تفاو ت معنی داری داشتند که نشان دهنده وجود تنوع لازم در بین لاین ها از نظر عملکرد می باشد. ۳‐- اثر متقابل سال × رقم در هر دو سطح معنی دار گردید که ناشی از واکنش متفاوت ارقام در سال های مختلف بود . ۴-‐ بر اساس مطالعه پایداری لاین ها از دو روش فنجلای ویلکنسون و ابره ارت راسل بصورت تلفیقی و با استفاده از یادداشت برداری های انجام شده از عملکرد دانه ، مزن هزار دانه و ارتفاع بوته ، طول دوره رویش چهار لاین به شماره های 5، 15 و 12 و 1 به ترتیب با عملکرد 5/410 و 4/904 و 3/958 و 3/958 کیلوگرم در هکتار بعنوان لاین های پایدار و س ازگار معرفی میشوند . البته لاین های ۵ و ۲۵ سازگاری و یژه بیشتری نسبت به محیطهای مطلوب دارند.

کلیدواژه ها:

سویا ، عملکرد ، میاندوآب