مدیریت راهبردی دفاع سایبری در محیط های فرماندهی و کنترل هوشمند

فضای سایبری در دهه های اخیر به یکی از مهمترین عرصه های رقابت منازعه و تامین امنیت در سطح سازمانی و ملی تبدیل شده است. همزمان گسترش وابستگی به زیرساخت های دیجیتال و ظهور تهدیدات پیچیده، چندمرحله ای و تطبیق پذیر، کارآمدی رویکردهای سنتی مدیریت و دفاع سایبری را که عمدتا بر واکنش به رخدادهای گذشته، تحلیل انسانی و کنترل های ایستا متکی هستند، با چالش های جدی مواجه ساخته است. از این رو ارتقای امنیت و تاب آوری سایبری مستلزم بهره گیری از رویکردهایی است که توان پیش بینی، تطبیق پذیری و تصمیم گیری هوشمند را در سطوح راهبردی و عملیاتی فراهم آورند. این پژوهش از نوع مرور مفهومی و توصیفی است و با بهره گیری از تحلیل و سنتز ادبیات علمی، چارچوب های نظری، اسناد معتبر و مطالعات پیشین به تبیین ارتباط میان مدیریت راهبردی فضای سایبری، دفاع سایبری مبتنی بر هوش مصنوعی و فرماندهی و کنترل هوشمند پرداخته است. یافته های این مرور نشان می دهد که هوش مصنوعی افزون بر نقش آن در تشخیص و تحلیل تهدیدات، می تواند به عنوان توانمندساز هوش تصمیم گیری در مدیریت راهبردی دفاع سایبری و سامانه های فرماندهی و کنترل ایفای نقش کند. بر این اساس، مقاله یک مدل مفهومی پیشنهادی برای مدیریت راهبردی دفاع سایبری در محیط های فرماندهی و کنترل هوشمند ارائه می کند که در آن مدیریت راهبردی، دفاع سایبری مبتنی بر هوش مصنوعی و سامانه های فرماندهی و کنترل مبتنی بر هوش مصنوعی، از طریق هوش تصمیم گیری، همکاری انسان و ماشین و سازوکارهای حکمرانی به یکدیگر متصل می شوند. این مدل امکان ارتقای آگاهی موقعیتی سایبری، دستیابی به برتری تصمیم، افزایش تاب آوری و تقویت بازدارندگی سایبری را فراهم می سازد.

کلیدواژه ها:

مدیریت راهبردی فضای سایبری ، دفاع سایبری هوشمند ، فرماندهی و کنترل مبتنی بر هوش مصنوعی ، هوش تصمیم گیری ، امنیت سایبری ، تاب آوری سایبری ، برتری تصمیم