دیپ فیک پزشکی؛ تهدید اعتماد و امنیت روانی بیماران

بر گسترش فناوری های هوش مصنوعی، مولد امکان تولید تصاویر ویدئوها و فایلهای صوتی واقع نما را فراهم ساخته و پدیده دیپ فیک پزشکی را به یکی از چالشهای نوظهور حقوق سلامت دیجیتال تبدیل کرده است. تولید و انتشار محتوای پزشکی جعلی، دستکاری تصاویر درمانی، جعل هویت پزشکان یا بیماران و تغییر غیر مجاز داده های سلامت علاوه بر تهدید محرمانگی و تمامیت اطلاعات پزشکی می تواند اعتماد بیماران به نظام سلامت را تضعیف کرده و پیامدهای روان شناختی نظیر اضطراب، احساس ناامنی، تردید در تصمیم گیریهای درمانی و کاهش تمایل به دریافت خدمات پزشکی ایجاد کند. پژوهش حاضر با هدف آسیب شناسی کیفری دیپ فیک پزشکی و بررسی آثار آن بر اعتماد و امنیت روانی بیماران انجام شده است. این پژوهش با روش توصیفی تحلیلی و با بهره گیری از منابع کتابخانه ای، قوانین داخلی، اسناد بین المللی و مطالعات میان رشته ای در حوزه حقوق کیفری، روانشناسی سلامت و فناوری های دیجیتال انجام شده است. یافته های پژوهش نشان می دهد که هرچند برخی مصادیق سوء استفاده از دیپ فیک پزشکی قابلیت انطباق با عناوینی همچون جعل رایانه ای، نشر اکاذیب کلاهبرداری رایانه ای و نقض حریم خصوصی را دارند، اما ماهیت پیچیده این فناوری و آثار آن بر هویت دیجیتال، اعتماد اجتماعی و امنیت روانی بیماران ضرورت بازنگری در سیاست کیفری موجود را آشکار می سازد. بر این اساس، حمایت کیفری موثر از داده های سلامت، پیش بینی سازوکارهای مقابله با تولید محتوای پزشکی جعلی و توجه به ابعاد روان شناختی بزه دیدگی از الزامات سیاست جنایی نوین در مواجهه با دیپ فیک پزشکی است.

کلیدواژه ها:

دیپ فیک ، پزشکی ، مسئولیت کیفری ، اعتماد ، بیماران ، امنیت روانی ، سلامت دیجیتال