بررسی رابطه بین تمرکز مشتری و اجتناب مالیاتی در بورس اوراق بهادار تهران

اجتناب مالیاتی یکی از مهمترین مسائل مالی و حسابداری است که می تواند بر کیفیت گزارشگری مالی شفافیت اطلاعات و تصمیم گیری سرمایه گذاران اثرگذار باشد. در ادبیات مالی عوامل متعددی مانند ساختار مالکیت، انگیزه های مدیریتی و ویژگی های بازار محصول به عنوان عوامل موثر بر اجتناب مالیاتی مطرح شده اند. یکی از این عوامل که کمتر مورد بررسی قرار گرفته تمرکز مشتری است به این معنا که بخش بزرگی از فروش شرکت به تعداد محدودی از مشتریان عمده اختصاص دارد. تمرکز مشتری می تواند شرکت ها را در معرض ریسک های عملیاتی و فشارهای اقتصادی قرار دهد و مدیران را ترغیب کند تا با استفاده از استراتژی های اجتناب مالیاتی ثبات سودآوری و انعطاف پذیری مالی شرکت را حفظ کنند. پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه بین تمرکز مشتری و اجتناب مالیاتی در شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران در بازه زمانی ۱۳۹۷ تا ۱۴۰۳ انجام شد. جامعه آماری شامل تمامی شرکت های فعال در این بورس به جز شرکت های واسطه گری مالی بود و پس از اعمال معیارهای حذف ۱۴۷ شرکت انتخاب گردید. برای تحلیل داده ها و آزمون فرضیه پژوهش از نرم افزار استاتا نسخه ۱۷ و روش رگرسیون داده های تابلویی در سطح اطمینان ۹۵ درصد استفاده گردید. نتایج پژوهش نشان می دهد که تمرکز مشتری رابطه مثبت و معناداری با اجتناب مالیاتی دارد؛ به این معنا که افزایش وابستگی شرکت به مشتریان عمده موجب افزایش سطح اجتناب مالیاتی می شود. نتایج این پژوهش علاوه بر گسترش دانش نظری در زمینه رفتار مالیاتی شرکت ها پیامدهای کاربردی نیز دارد.

کلیدواژه ها:

تمرکز مشتری ، اجتناب مالیاتی ، ویژگی های بازار محصول