الگوی جامع آموزش شهروندی در راستای توسعه پایدار شهری از دیدگاه خبرگان

هدف بنیادین پژوهش حاضر واکاوی مولفه های اثرگذار در آموزش شهروندی و استخراج الگویی جامع برای تحقق توسعه پایدار شهری از دیدگاه خبرگان است. با توجه به تضاد موجود میان رویکردهای صرفا اطلاع رسانی و ضرورت تغییر نگرشی در رفتارهای شهری، این تحقیق به دنبال تبیین ابعادی است که منجر به ارتقای آگاهی شهروندی، تقویت مسئولیت پذیری اجتماعی و در نهایت دستیابی به پایداری در محیط های شهری می گردد. در راستای این هدف، پژوهش با ماهیت کیفی و رویکرد توصیفی-تحلیلی طراحی شد که جامعه آماری آن را ۱۲ نفر از خبرگان حوزه مدیریت شهری، جامعه شناسی و برنامه ریزی توسعه پایدار تشکیل دادند. این مشارکت کنندگان به روش نمونه گیری هدفمند انتخاب شده و داده های مورد نیاز از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته عمیق گردآوری گردید. جهت تحلیل داده ها، استراتژی تحلیل مضمون به کار گرفته شد و برای تضمین اعتبار و روایی یافته ها از تکنیک بازبینی توسط مشارکت کنندگان و نظارت متخصصین این حوزه بهره گرفته شد. نتایج حاصل از تحلیل داده ها منجر به شناسایی پنج مضمون فراگیر شامل سواد زیست محیطی و «پایداری خلاق» شهری، مسئولیت اجتماعی، مشارکت فعال و کنشگری، مدیریت هوشمند و دموکراسی و حکمرانی خوب و شفافیت گردید. یافته های پژوهش نشان می دهد که دستیابی به توسعه پایدار شهری مستلزم گذار بنیادین از مدل های آموزشی «بالا به پایین» به سمت رویکردهای مشارکتی و انسان محور است تا از این طریق شکاف میان آگاهی های تئوریک و رفتارهای عملی شهروندان کاهش یابد. در نهایت، الگوی استخراج شده در این پژوهش می تواند به عنوان یک چارچوب عملیاتی برای تدوین استراتژی های آموزشی در شهرهای هوشمند و پایدار مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

آموزش شهروندی ، توسعه پایدار شهری ، سرمایه اجتماعی